Tuần cuối trước khi lên Hà Nội nhập học, tôi dành trọn vẹn cho bố.
Chúng tôi chưa bao giờ có nhiều thời gian bên nhau như vậy — cả trong đời trước lẫn đời này. Bố tôi là người ít lời, mẹ là người quyết định mọi việc trong nhà, và tôi từ nhỏ đã học theo nếp: nói chuyện với mẹ, không nói chuyện với bố. Không phải vì không thương — mà vì không biết cách.
Buổi sáng tôi pha trà mang vào phòng cho ông. Chúng tôi ngồi uống, đôi khi nói chuyện, đôi khi chỉ ngồi yên nghe tiếng chim sẻ ngoài sân. Bố kể về những năm ông còn trẻ — những chuyện tôi chưa bao giờ nghe vì chưa bao giờ hỏi. Ông kể về thời đi bộ đội, về những người bạn đã nằm xuống, về cái cảm giác trở về quê hương sau chiến tranh và không biết mình thuộc về đâu nữa.
— Bố ước mình học được nhiều hơn, — ông nói một buổi chiều, giọng không buồn mà chỉ như đang ghi lại một thực tế. — Học thêm được một chữ thì khác đi một phần.
— Con sẽ học đủ cho cả hai bố con, — tôi nói, và ý nghĩa đó thực sự thật với tôi.
Bố cười — nụ cười hiếm hoi của người không quen cười, nhưng khi cười thì mắt sáng lên.
Tôi cũng sắp xếp mọi thứ cho ông trước khi đi. Gặp bác sĩ Hồng ở trạm xá để xác nhận liều thuốc và lịch khám. Mua đủ thuốc cho sáu tháng, ghi rõ cách uống dán lên tường cạnh giường. Nói chuyện với bà Tư hàng xóm — người tốt bụng nhất xóm — nhờ thỉnh thoảng ghé vào hỏi thăm ông khi tôi vắng.
Về phần mẹ — tôi không chắc bà sẽ chăm bố chu đáo đến mức nào. Không phải vì bà không thương ông — mà vì bà bận, vì bà mệt, vì có lẽ cả hai người đã sống quá lâu bên nhau theo một khoảng cách nhất định và không biết cách thay đổi. Nhưng tôi tin bà sẽ không để ông thiếu cơm thiếu thuốc. Đó là điều bà biết làm — chăm sóc bằng hành động, không phải bằng lời nói.
Đêm trước ngày đi, bố gọi tôi vào phòng lần nữa. Ông ngồi dậy, dựa lưng vào thành giường, tay run run lấy ra từ trong gối một phong bì nhỏ.
— Bố giữ cái này lâu rồi. — Ông đưa cho tôi. — Đây là tiền tiết kiệm của bố. Không nhiều. Nhưng là của bố, không phải của ai khác.
Tôi mở phong bì. Bên trong là ba mươi lăm đồng — số tiền nhỏ, nhưng với một người bệnh sống bằng trợ cấp thương binh thì đó là cả một gia tài gom góp từng đồng.
— Bố... — Tôi nghẹn giọng.
— Cầm đi. Bố không cần. Mày cần hơn. — Ông nhìn tôi, ánh mắt bình thản của người đã nghĩ kỹ về điều này từ lâu. — Và Châu ạ, bố muốn nói một điều.
— Dạ bố nói đi.
— Bố biết mày khổ nhiều. Bố biết nhà mình không phải lúc nào cũng công bằng với mày. — Giọng ông chậm, từng chữ như được cân nhắc. — Bố xin lỗi vì bố không nói được điều này sớm hơn. Bố không giỏi nói chuyện. Nhưng bố luôn thương mày, từ khi mày còn nhỏ xíu đến giờ.
Tôi ngồi im một lúc rất lâu. Nước mắt không chảy — tôi đã dùng hết nước mắt từ đêm trước kỳ thi rồi. Chỉ là một sự ấm áp lặng lẽ lan ra từ giữa ngực.
— Con biết, bố. Con biết từ lâu rồi.
Ông gật đầu, nhắm mắt, dựa lại vào gối. Tôi ngồi thêm một lúc, nhìn gương mặt ông trong bóng đèn dầu vàng — gương mặt người đàn ông đã sống trọn vẹn cuộc đời trong im lặng, yêu thương trong im lặng, và đang bắt đầu già đi trong bình thản.
Lần này ông sẽ không chết sớm. Tôi hứa với mình điều đó.
