Sáng mười một tháng chín, cả phường Kim Ty xôn xao vì một chuyện chưa từng có: con gái của Ninh Đại Hữu được nhận vào trạm Vọng Hỏa Lâu.
Không phải làm hỏa binh. Đại Tuyên triều chưa từng có nữ hỏa binh, và Đổng Thế Khiêm thà chết cũng không ký một tờ giấy như vậy. Tiêu Diễn chỉ dùng quyền của phó sứ, ghi tên cô vào sổ "tạp dịch" của trạm Kim Ty: nấu cơm, vá túi nước, lau chùi dụng cụ. Lương mỗi tháng một quan, không có gạo.
"Một quan." Đổng Thế Khiêm cười khẩy khi đóng dấu, chiếc nhẫn ngọc bích gõ cộc lên mặt bàn. "Tiêu phó sứ thật hào phóng. Với tốc độ này, con bé sẽ trả xong ba trăm quan sau hai mươi lăm năm."
Tiêu Diễn không đáp. Hắn chỉ cầm tờ giấy đã đóng dấu, gấp làm tư, đưa cho Ninh Tố.
Bước ra khỏi cổng Tuần Hỏa Ty, cô hỏi hắn: "Đại nhân không sợ người ta đàm tiếu sao? Đưa một đứa con gái vào trạm hỏa binh."
"Người ta đàm tiếu ta từ khi ta còn mặc tã." Hắn nói, không chút cảm xúc. "Thêm một chuyện cũng không nặng hơn."
Rồi hắn nói thêm, mắt nhìn thẳng phía trước: "Ở trong trạm, ngươi nghe được nhiều hơn. Thấy được nhiều hơn. Và có người bảo vệ."
Cô hiểu. Từ cái hôm ở kho Phong Thịnh, Phong Bá Lâm đã nhìn cô bằng ánh mắt của một con rắn. Một cô gái nghèo ở một con hẻm tối rất dễ gặp "tai nạn". Một cô gái ở trong trạm Tiềm Hỏa Quân, dưới mắt mười mấy người đàn ông, khó gặp tai nạn hơn nhiều.
"Đa tạ đại nhân."
"Đừng tạ." Hắn lên ngựa. "Ta làm vậy vì vụ án, không phải vì ngươi."
Con ngựa ô phóng đi. Ninh Tố nhìn theo, khẽ nhếch môi. Cô đã nghe câu đó ở rất nhiều phim truyền hình.
* * *
Trạm Vọng Hỏa Lâu phường Kim Ty nằm ở ngã tư giữa phường, gồm một tòa tháp gỗ năm tầng và một dãy nhà ngang lợp ngói. Dãy nhà ngang chia làm ba gian: gian chứa dụng cụ, gian ngủ cho hỏa binh trực đêm, và một gian bếp nhỏ ám khói đen kịt.
Trạm có mười bốn hỏa binh, chia ba ca. Từ khi Ninh Đại Hữu mất, Lão Cát tạm giữ chức Hỏa đầu.
Ngày đầu tiên, Ninh Tố hiểu vì sao người trong thành gọi trạm Kim Ty là "đội hạng bét".
Túi nước da trâu thủng lỗ chỗ, vá chằng vá đụp, đổ nước vào thì rỉ ra một nửa. Ống bơm tre bị nứt, pít-tông bằng gỗ quấn giẻ đã mục. Thang có hai chiếc, một chiếc gãy mất ba bậc. Câu liêm gỉ sét. Thùng gỗ chứa nước đặt ở chân tháp đã cạn khô từ bao giờ, đáy thùng có một ổ chuột.
Còn người thì...
Trong mười bốn người, có bốn người cô đã gặp. Lão Cát, người duy nhất còn nhớ cách làm việc của một hỏa binh đúng nghĩa. Hầu Đại Tráng, khỏe như trâu, nói lắp, có thể vác cả cái thang bốn trượng chạy một mạch không nghỉ. Mao Tiểu Hổ, mười sáu tuổi, nhanh như sóc, nói nhiều như chim sẻ. Và Tô Kính, hai mươi sáu tuổi, gầy gò, đeo một chiếc kính lão bằng thủy tinh nứt một bên, tú tài thi cử nhân trượt ba lần, không tiền về quê, đành vào Tiềm Hỏa Quân làm người giữ sổ sách.
Mười người còn lại thì được Lão Cát giới thiệu bằng một câu: "Đám này là con cháu nhà ai đó gửi vào ăn lương."
Kẻ cầm đầu đám ấy là Bàng Tứ, một gã ba mươi tuổi, mặt rỗ, có họ hàng xa với vợ lẽ của Đổng Thế Khiêm. Thấy Ninh Tố bước vào, hắn huýt sáo.
"Ồ, tạp dịch mới đây sao? Lại đây rót trà cho đại gia."
Ninh Tố nhìn hắn một cái, rồi quay sang Lão Cát. "Cát bá bá, nước trong thùng ở chân tháp bao lâu rồi chưa thay?"
Lão Cát gãi đầu. "Từ tháng bảy..."
"Hôm nay con sẽ đổ đầy." Cô xắn tay áo. "Và con cần người giúp."
Bàng Tứ cười hô hố. "Ai giúp ngươi? Ngươi chỉ là tạp dịch, sai ai được?"
"Ta... ta giúp." Hầu Đại Tráng đứng dậy.
"Đệ cũng giúp!" Mao Tiểu Hổ nhảy xuống khỏi bàn.
Tô Kính đặt bút xuống, đẩy gọng kính lên, thở dài: "Tiểu sinh tay chân yếu ớt, nhưng có thể ghi lại xem cần bao nhiêu thùng nước."
* * *
Ba ngày tiếp theo, Ninh Tố làm việc như một người bị lên dây cót.
Ngày đầu, cô cùng Đại Tráng và Tiểu Hổ cọ sạch và đổ đầy cái thùng lớn ở chân tháp, rồi đi dọc phường, tìm những thùng nước phòng hỏa mà triều đình quy định mỗi đầu ngõ phải có. Phần lớn đã cạn, có cái bị người ta lấy làm chuồng gà. Cô gõ cửa từng nhà, nhờ các bà các chị trong phường mỗi ngày đổ thêm vài gáo nước giặt vào. Người trong phường quen cha cô, lại nghe chuyện cô cứu bé Oanh ở phố Liễu, nên phần lớn đều vui vẻ đồng ý.
Ngày thứ hai, cô cùng Tô Kính vẽ bản đồ.
"Bản đồ?" Tô Kính ngạc nhiên. "Tuần Hỏa Ty có bản đồ toàn thành rồi mà."
"Bản đồ toàn thành chỉ có phố lớn." Cô nói. "Ta cần bản đồ từng con hẻm. Chỗ nào có giếng, giếng sâu bao nhiêu, nước nhiều hay ít. Chỗ nào có thùng phòng hỏa. Nhà nào lợp tranh, nhà nào lợp ngói. Nhà nào chứa dầu, chứa tơ, chứa củi. Hẻm nào rộng đủ cho xe nước đi qua, hẻm nào là ngõ cụt."
Tô Kính nhìn cô một lúc, rồi đôi mắt sau cặp kính nứt sáng lên như người tìm được vàng.
"Ninh cô nương, đó là... đó là binh pháp!" Hắn reo lên. "Tri bỉ tri kỷ! Biết địa hình mới đánh thắng được!"
Họ đi suốt một ngày, Tô Kính cầm sổ, Ninh Tố đếm bước. Đến tối, trên một tấm giấy dầu lớn ghép từ bốn tờ, phường Kim Ty hiện ra với từng con hẻm, mười bảy cái giếng, hai mươi ba thùng phòng hỏa, và những chấm đỏ đánh dấu các nhà chứa dầu, tơ sống và củi.
Ninh Tố nhìn tấm bản đồ, càng nhìn càng lạnh người. Phường Kim Ty có hơn tám trăm hộ, gần như toàn bộ là nhà gỗ. Gió mùa thu thổi từ tây bắc. Nếu lửa bùng lên ở góc tây bắc phường, nơi tập trung các xưởng nhuộm và kho tơ, nó sẽ được gió đẩy chéo qua toàn phường, thẳng xuống bờ kênh Ngọc Đới. Không gì cản được.
"Tô huynh." Cô chỉ vào một dãy lán dài ở giữa phường. "Đây là gì?"
"Lán phơi kén của hội thợ tơ. Làm bằng tre và cỏ tranh. Mùa này không dùng, bỏ trống."
Cô gật đầu, lặng lẽ khoanh một vòng tròn quanh dãy lán.
Ngày thứ ba, cô bắt đầu huấn luyện.
Lão Cát cho phép cô "chỉ dẫn" ca của ông, gồm Đại Tráng, Tiểu Hổ, Tô Kính và hai hỏa binh trẻ tên Hồ Lục và Trương Thuận. Bàng Tứ và đám của hắn thì ngồi trên bậc thềm cắn hạt dưa, cười cợt.
Cô dạy họ chuyền nước theo kiểu hai hàng: một hàng chuyền thùng đầy từ giếng đến đám cháy, hàng kia chuyền thùng rỗng ngược lại, không ai phải chạy, không ai va vào ai. Lúc đầu họ lóng ngóng, thùng đổ tung tóe. Đến chiều, họ đã chuyền được hai mươi thùng một lượt hương cháy hết, gấp ba lần lúc sáng.
Cô dạy họ bò sát đất trong khói. Cô đốt một đống rơm ướt trong gian chứa dụng cụ, đóng cửa lại, bắt từng người bò vào, tìm một chiếc giày cô giấu dưới gầm ghế, rồi bò ra. Hồ Lục ho sặc sụa, lần đầu bò lạc vào góc tường. Tiểu Hổ lần thứ hai thì tìm được giày nhanh hơn cả cô.
Cô dạy họ sờ cửa trước khi mở. Dạy họ nhúng chăn ướt quấn quanh người. Dạy họ nhìn màu khói: khói trắng là hơi nước và đồ ẩm đang cháy, khói xám là gỗ, khói đen dày là dầu, là thứ cực kỳ nguy hiểm. Khói vàng đen phun ra từng đợt qua khe cửa như hơi thở, tuyệt đối không được mở cửa đó.
"Vì sao?" Tiểu Hổ hỏi.
"Vì bên trong căn phòng kín đó, lửa đã ăn hết không khí, nó đang đói." Cô nói. "Ngươi mở cửa, không khí ùa vào, nó sẽ nuốt chửng ngươi trong một hơi thở. Cha ta gọi đó là 'hỏa long trở mình'."
Cái tên đó cô bịa ra ngay tại chỗ. Nhưng Tiểu Hổ nghe xong thì rùng mình, lặp đi lặp lại "hỏa long trở mình" mấy lần như để khắc vào óc.
Chiều hôm đó, khi cô đang hướng dẫn Đại Tráng cách vác người bị ngất qua vai sao cho đỡ tốn sức, một bóng người áo xanh đen đứng ở cổng trạm từ lúc nào.
Tiêu Diễn không nói gì. Hắn đứng đó chừng một khắc, nhìn cô dạy, nhìn đám hỏa binh hì hục tập. Bàng Tứ và bọn của hắn thấy phó sứ đến thì vội vứt hạt dưa, đứng nghiêm. Tiêu Diễn chẳng thèm nhìn chúng.
Lúc hắn quay đi, Ninh Tố nghe hắn nói với Quý Thất: "Ngày mai, mang mười túi nước da trâu mới từ kho Tuần Hỏa Ty đến đây. Ghi vào sổ là trạm Kim Ty xin bổ sung."
"Công tử, Đổng đại nhân sẽ..."
"Cứ ghi."
* * *
Tối mười hai tháng chín, chuông Vọng Hỏa Lâu Kim Ty vang lên hai hồi ngắn.
Hai hồi ngắn nghĩa là cháy nhỏ, trong phường.
Tiểu Hổ đang trực trên đỉnh tháp, hét vọng xuống: "Kho gạo nhà họ Hứa ở đầu hẻm Lục Liễu! Khói bốc từ mái!"
Ninh Tố đang rửa nồi trong bếp. Cô ném cái giẻ xuống, chạy ra.
Lão Cát đã đứng ở sân, chân thọt nhưng giọng vẫn còn sang sảng: "Ca trực, tập hợp!"
Đại Tráng vác thang. Hồ Lục và Trương Thuận mỗi người xách hai túi nước mới. Tô Kính ôm cuộn bản đồ.
"Hẻm Lục Liễu, giếng gần nhất ở đâu?" Ninh Tố hỏi.
Tô Kính trải bản đồ dưới ánh đèn lồng, ngón tay dò tìm. "Hai giếng! Một ở đầu hẻm, cách kho mười lăm bước, nước sâu. Một ở sân sau nhà họ Hứa."
"Tốt. Đi!"
Bàng Tứ và đám của hắn còn đang chửi bới vì bị đánh thức thì ca trực của Lão Cát đã chạy ra khỏi cổng.
Kho gạo nhà họ Hứa là một gian nhà gỗ thấp, mái lợp ván. Lửa bắt đầu từ ống khói của gian bếp sát bên, tàn lửa bay lên bám vào mái ván khô. Khi họ đến, một góc mái đã cháy đỏ, khói xám bốc lên cuồn cuộn. Người nhà họ Hứa chạy loạn, ông chủ Hứa, một ông lão tóc bạc, đang đứng giữa sân hét đến khản cổ.
Ninh Tố không cần ra lệnh nhiều. Ba ngày tập luyện đã đủ để mấy người trong ca biết phải làm gì.
Đại Tráng dựng thang. Hồ Lục và Trương Thuận dẫn đầu hai hàng chuyền nước, gọi người nhà họ Hứa và hàng xóm vào hàng. Tiểu Hổ leo lên mái, dùng câu liêm kéo những tấm ván đang cháy rơi xuống sân, nơi Lão Cát đứng sẵn với túi nước. Tô Kính đứng ở đầu hàng, đếm thùng, la to khi hàng bị nghẽn.
Ninh Tố đứng giữa, mắt quét khắp nơi. Khi thấy khói đổi từ xám sang đen ở góc phía đông, cô hét: "Tiểu Hổ, góc đông, dưới mái có bao gai tẩm dầu!" Khi thấy lửa bén sang hàng rào tre nhà bên, cô chỉ ngay cho Trương Thuận dời hai người sang tạt nước.
Chưa đầy một khắc, lửa tắt.
Kho gạo mất một góc mái và chừng mười bao gạo bị ướt. Không ai bị thương. Bếp và nhà chính của nhà họ Hứa còn nguyên.
Ông lão họ Hứa đứng nhìn đống ván cháy đen trên sân, rồi nhìn đám hỏa binh mặt mũi lấm lem, nhìn cô gái nhỏ đứng giữa, rồi run run chắp tay vái một cái thật sâu.
"Lão phu sống ở phường Kim Ty sáu mươi năm, chưa từng thấy đội Kim Ty dập lửa nhanh như thế." Ông nói. "Hai mươi quan. Lão phu tạ các vị hai mươi quan, coi như mua lại cả cái kho gạo này."
Tiểu Hổ há hốc mồm. Đại Tráng đỏ mặt đến tận mang tai. Lão Cát xua tay định từ chối, Ninh Tố đã nhẹ nhàng nhận lấy.
"Đa tạ Hứa lão gia. Tiền này, trạm Kim Ty sẽ dùng để mua thêm thùng nước và sửa ống bơm." Cô nói. "Phần còn lại chia cho anh em trong ca."
Đêm đó, chia xong, mỗi người được hai quan. Phần của cô, Lão Cát và mọi người nhất định bắt cô nhận gấp đôi, bốn quan. Cộng với mười quan tiền thưởng Trịnh lão bản sai người mang đến nhà hôm trước để tạ ơn cứu con gái, trong hũ sành dưới gầm giường nhà họ Ninh giờ đã có hai mươi lăm quan ba trăm năm mươi văn.
Vẫn còn cách ba trăm quan rất xa. Còn tám ngày.
* * *
Đêm mười ba, Ninh Tố trực ca muộn cùng Lão Cát.
Trên đỉnh Vọng Hỏa Lâu, gió thổi lồng lộng. Từ độ cao này, cả phường Kim Ty trải ra dưới chân như một tấm thảm đen lấm tấm những đốm đèn vàng. Xa hơn là những phường khác, những Vọng Hỏa Lâu khác, mỗi tòa thắp một ngọn đèn lồng trắng, báo hiệu bình an.
Lão Cát rót trà từ một cái ấm đất ra hai chén. Ông không uống rượu, Ninh Tố để ý từ mấy hôm nay. Trong trạm ai cũng uống một ngụm cho ấm bụng khi trực đêm, riêng ông thì không.
"Cha con bỏ rượu, ta cũng bỏ theo." Ông nói, như đoán được cô đang nghĩ gì. "Bảy năm rồi."
Ông im lặng thật lâu, nhìn về phía tây, về phía bến Thủy Môn chìm trong bóng tối.
"Tố Tố, chiều mùng sáu, cha con đến tìm ta." Cuối cùng ông nói, giọng khàn khàn. "Ông ấy nói mấy hôm trước đi tuần qua kho Phong Thịnh lúc nửa đêm, thấy có xe ngựa ra vào cửa hông. Chở hàng ra, không chở vào. Ông ấy lấy làm lạ, đến gần xem, nhặt được một thứ rơi trong ngõ."
Lão Cát thò tay vào ngực áo, lấy ra một vật bọc trong mảnh vải dầu. Ông mở ra, đặt vào lòng bàn tay cô.
Đó là một nửa tấm thẻ bằng đồng, cỡ ba ngón tay, bị bẻ gãy theo đường chéo. Mặt trước khắc mấy chữ triện còn lại một nửa: "Quân Khí... Mãnh hỏa..." Mặt sau khắc số hiệu: "Giáp tự tam..." phần còn lại đã mất theo nửa kia.
Quân Khí giám. Mãnh hỏa du. Một tấm thẻ dùng để đánh dấu hàng xuất kho của triều đình.
"Ông ấy đưa cho ta, nói nếu ông ấy có chuyện gì, hãy đưa cho con." Lão Cát nói, nước mắt chảy dọc những nếp nhăn sâu hoắm trên mặt. "Ta hỏi chuyện gì, ông ấy chỉ nói một câu, mà mấy hôm nay ta nghĩ mãi không hiểu."
Ninh Tố siết chặt nửa tấm thẻ đồng lạnh buốt. "Câu gì ạ?"
Gió đêm thổi qua tháp canh, rung lên những tiếng u u trầm đục trên chiếc chuông đồng.
Lão Cát nhìn cô, chậm rãi nói:
"Kho lụa không có lụa."