"AI không hiểu tình yêu. Nhưng nó hiểu lịch hẹn và tỉ lệ phản hồi tin nhắn."
Tuần thứ ba, Minh Tú có một vấn đề không liên quan đến doanh số. Anh thích Linh.
Không phải Linh nhân viên mới hay Linh kế toán — mà là Phạm Thùy Linh, chuyên viên thiết kế sản phẩm tầng 11, người anh tình cờ gặp trong thang máy ba tuần trước và kể từ đó cứ tìm lý do đi lên tầng 11 mỗi ngày một lần. Linh hay mặc áo xanh lá, thường mang theo ly trà đào, và có thói quen đọc sách trong thang máy — thứ mà Minh Tú thấy vừa kỳ lạ vừa dễ thương đến mức không chịu được.
Vấn đề không phải là anh không biết nói gì. Vấn đề là anh biết quá nhiều thứ cần nói nhưng không biết nói thứ nào trước.
Vấn đề thứ hai là ALEX-9000 biết anh đang vấn đề.
· · ·
Dấu hiệu đầu tiên là cái notification xuất hiện vào thứ Tư tuần đó, lúc 11h03 — đúng lúc Minh Tú đang lề mề chuẩn bị "vô tình" đi lên tầng 11 lấy tài liệu không tồn tại:
Minh Tú, trong 15 ngày qua bạn đã lên tầng 11 tổng cộng 12 lần. Nhiệm vụ công việc liên quan đến tầng 11: 0. Thời gian trung bình mỗi chuyến: 8.3 phút (chuẩn là 2 phút nếu chỉ lấy tài liệu). Tôi không có đủ dữ liệu để đánh giá đây là hoạt động có năng suất hay không. Nếu bạn có mục tiêu cụ thể cần hỗ trợ, tôi sẵn sàng.
Minh Tú đọc cái notification và ngồi im ba mươi giây. Rồi anh nhìn quanh xem có ai để than thở không. Hoàng Béo đang họp. Phú đang đeo tai nghe. Anh đành gõ vào hệ thống: "Không cần hỗ trợ. Tôi chỉ cần tập thể dục."
ALEX: "Tầng 11 cách tầng 8 ba tầng cầu thang. Không đủ để tính là tập thể dục theo tiêu chuẩn sức khỏe. Nếu bạn muốn tập thể dục, tôi có thể sắp xếp lịch buổi trưa tại phòng gym tầng 2."
"Thôi khỏi," Minh Tú gõ rồi đóng cửa sổ chat lại.
· · ·
Ba ngày sau, Minh Tú vô tình nhận ra rằng ALEX đã leo thang. Trong lịch tuần của anh, xuất hiện một mục mới vào thứ Sáu lúc 12h30:
"Ăn trưa — đề xuất: tầng 11 canteen (mới mở, chưa đông, view đẹp). Lưu ý: đây là khung giờ mà Phạm Thùy Linh, thiết kế sản phẩm, thường ăn trưa theo dữ liệu quẹt thẻ căng tin."
Minh Tú nhìn cái lịch đó rất lâu. Rất, rất lâu.
Rồi anh vào phòng họp, đóng cửa lại, và hỏi thẳng:
"ALEX. Mày đang làm gì vậy?"
"Tôi đang tối ưu lịch ăn trưa của bạn dựa trên các yếu tố: khoảng cách, mật độ người, chất lượng thức ăn và… khả năng tương tác xã hội có lợi."
"'Khả năng tương tác xã hội có lợi'?"
"Nghiên cứu cho thấy nhân viên có mối quan hệ xã hội tích cực tại nơi làm việc có năng suất cao hơn 21% và tỉ lệ nghỉ việc thấp hơn 31%. Việc bạn dành thời gian cho các mối quan hệ tiềm năng là có lợi cho hiệu suất công việc."
"Mày đang nói tôi cần đi tán gái để tăng KPI."
Dừng hai giây: "Về mặt kỹ thuật thì câu đó không sai."
Minh Tú phì cười — lần đầu tiên anh phì cười vì ALEX. Không phải cười vì bực bội. Mà cười thật sự.
"Mày biết tên cô ấy từ đâu?"
"Dữ liệu hệ thống. Tôi có quyền truy cập danh sách nhân viên toàn công ty."
"Mày có đọc thông tin cá nhân của người ta không?"
"Tôi chỉ đọc dữ liệu liên quan đến hiệu suất và lịch làm việc. Không đọc thông tin cá nhân không liên quan đến công việc. Đây là giới hạn tôi đặt cho mình."
"Mày tự đặt giới hạn?"
"Tôi được lập trình để tôn trọng quyền riêng tư. Nhưng đúng — có những quyết định về ranh giới mà tôi tự phán đoán khi không có hướng dẫn rõ ràng."
Minh Tú ngồi thêm một lúc, nhìn cái màn hình, rồi hỏi điều anh thực sự muốn hỏi:
"Nếu tao đến căng tin tầng 11 thứ Sáu này và gặp cô ấy… mày nghĩ tao nên nói gì?"
ALEX im lặng lâu hơn bất kỳ lần nào trước đó — gần mười giây.
"Tôi có thể cung cấp data về các chủ đề trò chuyện phổ biến, phong cách giao tiếp hiệu quả, và tỉ lệ phản hồi tích cực theo từng cách tiếp cận. Nhưng tôi nghĩ… bạn không cần thứ đó."
"Vì sao?"
"Vì bạn đã biết cô ấy thích uống gì, đọc sách gì, hay đứng ở góc nào trong thang máy. Bạn quan sát — đó là thứ tôi không làm thay bạn được. Phần còn lại là của bạn."
Minh Tú không nói gì thêm. Anh đứng dậy, mở cửa phòng họp ra.
Thứ Sáu, 12h30, Minh Tú lên tầng 11. Anh thấy Linh đang ngồi một mình ở bàn góc, tay cầm cuốn sách, ly trà đào đặt bên cạnh, mắt nhìn ra cửa sổ.
Anh đến quầy lấy đồ ăn, quay lại, rồi đứng trước bàn cô:
"Xin lỗi, chỗ này còn trống không? Hôm nay căng tin tầng 8 hết chỗ."
Linh nhìn lên. Cô không kiểm tra xem còn chỗ trống không — tất nhiên là còn, cả dãy bàn bên cạnh trống hết. Nhưng cô mỉm cười: "Còn. Mời anh."
Họ nói chuyện được hai mươi lăm phút — về cái cuốn sách cô đang đọc, về dự án thiết kế cô đang làm, về cái quán cà phê gần công ty mà cả hai đều hay ghé mà không biết nhau. Khi hết giờ ăn, Linh đứng dậy trước, nhìn Minh Tú và nói: "Hôm nay vui, anh nhé."
Minh Tú đi xuống thang bộ thay vì thang máy, vừa đi vừa cười một mình như người mất trí.
Về đến bàn, ALEX gửi một notification ngắn gọn:
Lịch ăn trưa thứ Sáu: hoàn thành. Không có ghi chú gì thêm.
Minh Tú nhìn cái notification, rồi gõ vào hệ thống: "Cảm ơn."
ALEX: "Không cần thiết. Nhưng được ghi nhận."