Thanh Hòa hít một hơi thật sâu.
Cô quay sang những vị khách đang ngồi kín sáu chiếc bàn, cúi đầu một cái thật thấp. "Xin lỗi mọi người, quán phải tạm dừng một lát. Ai đã gọi mì rồi thì cứ ăn hết, ai chưa có mì, Tiểu Mãn sẽ hoàn tiền."
Không ai đứng dậy. Bác tài Chu Lỗi ngồi ở bàn giữa, khoanh tay lại, nói to: "Chúng tôi đợi."
"Đúng, chúng tôi đợi." Một người đàn ông trung niên ở bàn bên cạnh phụ họa. Rồi những người khác cũng gật đầu. Ngoài cửa, hàng người xếp dài dưới tán hòe vẫn đứng nguyên chỗ cũ.
Người phụ nữ của Cục Quản lý Thị trường liếc nhìn quanh quán, khóe môi hơi động đậy, nhưng không nói gì. Thẻ tên trên ngực cô ta ghi: "Mạnh Thu Bình – Đội trưởng".
"Bắt đầu từ nguồn gốc nguyên liệu." Đội trưởng Mạnh nói. "Gà mua ở đâu?"
"Quầy gà của bà Lưu, dãy thứ ba chợ Thanh Thạch." Thanh Hòa trả lời. "Gà mái ta nuôi thả ở Long Tuyền."
"Có hóa đơn không?"
Thanh Hòa khựng lại. Mười ngày nay cô đi chợ mua gà như mọi người vẫn mua, trả tiền mặt hoặc quét mã, chưa bao giờ nghĩ đến chuyện lấy hóa đơn. Cô mở điện thoại, lật lịch sử thanh toán. Có ghi chép chuyển khoản cho "Lưu Quế Phương", nhưng chỉ có số tiền, không có gì chứng minh đó là tiền mua gà, càng không chứng minh được gà ấy có kiểm dịch hay không.
Mồ hôi lạnh bắt đầu rịn ra trên trán cô.
Đúng lúc ấy, cô nhớ đến một thứ.
"Chị đợi tôi một chút."
Cô chạy vào bếp, kéo ngăn tủ dưới cùng, nơi ông để cuốn sổ bìa vải xanh. Bên dưới cuốn sổ ấy, cô nhớ là còn một chồng sổ khác. Mười ngày trước cô chỉ liếc qua, tưởng là sổ thu chi linh tinh, chưa từng mở ra.
Cô ôm cả chồng sổ ra quầy. Bảy cuốn sổ ô li loại học sinh, bìa ghi năm: 2020, 2021, 2022, 2023, 2024, 2025, 2026.
Cô mở cuốn năm 2026.
Mỗi trang là một ngày. Mỗi ngày là một bảng kẻ tay, nét bút bi xanh ngay ngắn đến mức cô không tin nổi là của ông. Ngày tháng. Số lượng gà. Trọng lượng từng con. Tên người bán: Lưu Quế Phương. Số giấy chứng nhận kiểm dịch, ghi đủ mười hai chữ số. Nhiệt độ tủ lạnh lúc sáng và lúc tối. Giờ bắt đầu hầm nước dùng, giờ bỏ hoa hòe, giờ đổ bỏ nước dùng thừa. Thậm chí cả một cột ghi: "Rửa thớt bằng nước sôi: đã làm."
Trang cuối cùng ông viết là ngày mười hai tháng Bảy. Dòng cuối cùng: "21 giờ 40, bỏ hoa hòe."
Rồi chẳng còn gì nữa.
Thanh Hòa cắn chặt môi. Cô lật ngược lại, kẹp vào giữa mỗi cuốn sổ là một tệp giấy chứng nhận kiểm dịch gốc, bà Lưu đưa kèm mỗi lần bán gà, ông đều giữ lại, xếp theo tháng, kẹp bằng kẹp giấy.
Cô đưa cả chồng sổ cho Đội trưởng Mạnh.
"Đây là ghi chép của ông tôi, từ năm 2020 đến ngày ông mất. Những năm trước đó chắc còn, nhưng tôi chưa tìm thấy. Từ khi tôi mở lại quán, tôi vẫn mua gà ở quầy bà Lưu như ông. Tôi chưa ghi chép được như ông, nhưng bà Lưu có lưu giấy kiểm dịch từng lô, chị có thể đến hỏi bà."
Đội trưởng Mạnh nhận lấy cuốn sổ, lật từng trang. Cô ta đọc rất lâu. Hai người đồng nghiệp đi kiểm tra bếp, mở tủ lạnh, soi thớt, ngửi nồi nước dùng, rồi quay ra lắc đầu: "Bếp sạch. Sạch hơn cả bếp nhà hàng bốn sao tôi kiểm tra tuần trước."
Đội trưởng Mạnh đóng cuốn sổ lại, nhìn Thanh Hòa bằng một ánh mắt khác hẳn lúc trước.
"Tôi làm nghề này mười tám năm." Cô ta nói. "Chưa thấy hộ kinh doanh cá thể nào ghi chép kỹ như thế này."
Thanh Hòa không biết phải nói gì.
"Phần vệ sinh và nguồn gốc nguyên liệu, tôi xác nhận không có vi phạm. Đơn tố cáo về gà bệnh là không có cơ sở." Đội trưởng Mạnh ghi vào biên bản. "Nhưng phần giấy phép kinh doanh thì khác. Giấy phép đứng tên Hứa Bá Niên, người đã mất. Về nguyên tắc, giấy phép này đã hết hiệu lực. Cô đang kinh doanh không phép."
"Tôi phải làm gì?"
"Đăng ký lại giấy phép hộ kinh doanh đứng tên cô. Cần chứng minh nhân dân, giấy khám sức khỏe, giấy chứng nhận tập huấn an toàn thực phẩm, và giấy tờ chứng minh quyền sử dụng mặt bằng kinh doanh." Đội trưởng Mạnh dừng lại một chút. "Căn nhà này đứng tên ai?"
"Ông tôi."
"Vậy cô cần văn bản đồng ý của người thừa kế hợp pháp. Theo luật, nếu ông cô không có di chúc, người thừa kế hàng thứ nhất là con của ông. Ông cô có mấy người con?"
"Một. Là bố tôi."
"Vậy cần bố cô ký giấy đồng ý cho cô sử dụng mặt bằng." Đội trưởng Mạnh viết thêm vài dòng vào biên bản, xé liên hai đưa cho cô. "Tôi cho cô thời hạn khắc phục mười lăm ngày, đến hết ngày chín tháng Mười một. Trong thời gian này cô được tiếp tục kinh doanh. Quá hạn mà chưa có giấy phép mới, quán sẽ bị đình chỉ."
Thanh Hòa cầm tờ biên bản, nhìn dòng chữ "hạn chót: 09/11/2026".
Bố cô cần ba triệu hai trăm nghìn tệ. Bố cô muốn bán căn nhà. Và giờ, để giữ quán mở cửa, cô cần bố ký vào một tờ giấy đồng ý cho cô dùng căn nhà ấy.
Đội trưởng Mạnh thu dọn hồ sơ, ra hiệu cho hai đồng nghiệp chuẩn bị về. Đến cửa, cô ta dừng lại, quay đầu nhìn tấm bảng gỗ trên tường.
"Năm 2008, tôi mới đi làm, lương tháng tám trăm tệ." Cô ta nói, giọng nhỏ đến mức chỉ Thanh Hòa nghe thấy. "Có một tối tôi đến đây, trong túi chỉ còn ba tệ. Ông cụ cũng cho tôi ăn. Tôi nói một câu."
"Chị nói câu gì?"
Đội trưởng Mạnh mỉm cười, lần đầu tiên trong suốt buổi tối. "Tôi nói: 'Cháu sẽ quay lại trả tiền.' Mười tám năm rồi, giờ mới quay lại."
Cô ta rút ra một tờ mười tệ, đặt lên quầy, rồi bước ra ngoài.
【Phát hiện Ôn Noãn: Mạnh Thu Bình, 43 tuổi. Mức độ: vừa. +3】
* * *
Chiều thứ Hai, trời Thành Đô tối sầm từ ba giờ.
Đài khí tượng phát cảnh báo: một đợt không khí lạnh tràn xuống từ phía bắc, gặp hơi ẩm từ lòng chảo Tứ Xuyên, sẽ gây mưa lớn kèm dông lốc trên diện rộng. Tiểu Mãn đọc tin trên điện thoại, nhíu mày: "Chị ơi, tối nay có mở không?"
"Mở chứ." Thanh Hòa đang lọc nước dùng. "Mưa thì càng phải mở. Đêm mưa người ta càng thèm bát mì nóng."
Năm giờ, mưa bắt đầu đổ xuống, mới đầu lộp độp, rồi ào ào như trút. Đến tám giờ, nước trên mặt đá hẻm Cây Hòe đã ngập đến mắt cá chân, chảy thành dòng xuôi về phía phố Thanh Thạch. Gió quất vào tán hòe, cành lá vặn vẹo kêu răng rắc.
Quán vẫn mở. Khách đến ít hơn mọi hôm, nhưng vẫn có. Những người khoác áo mưa ướt sũng chui vào, giũ nước, gọi mì, ăn vội vàng rồi lại lao ra màn mưa.
Mười một giờ bốn mươi, đèn trong quán chập chờn ba lần.
"Chị ơi…" Tiểu Mãn ngẩng lên nhìn bóng đèn.
Rồi một tiếng nổ "bụp" vang lên từ đầu hẻm, kèm theo một vệt lửa xanh lóe sáng. Toàn bộ hẻm Cây Hòe chìm vào bóng tối.
Có tiếng người la hét. Có tiếng chân chạy rầm rập trên mặt nước. Thanh Hòa vớ lấy chiếc đèn pin trên quầy, lao ra cửa.
Ở đầu hẻm, chỗ cột điện cũ mọc xiêu vẹo bên cạnh nhà số hai mươi mốt, một hộp đấu nối điện đang bốc khói trắng, vài tia lửa vẫn còn tóe ra lách tách trong mưa. Dưới chân cột, một sợi dây điện bị đứt đang lủng lẳng, đầu dây chạm vào vũng nước.
"Đừng ai lại gần!" Một giọng nói ồm ồm vang lên. Chú Phó lội nước chạy tới, trên người khoác vội chiếc áo mưa, tay cầm một cây sào tre dài. "Tránh xa cái vũng nước kia ra! Thằng Mãn, chạy sang tiệm chú, cầu dao tổng ở sau cửa, kéo xuống cho chú! Nhanh!"
Tiểu Mãn lao đi như tên bắn.
Một phút sau, tia lửa trên hộp đấu nối tắt hẳn. Chú Phó dùng cây sào tre gạt sợi dây đứt ra khỏi vũng nước, rồi đứng thở hổn hển, nước mưa chảy ròng ròng trên mặt.
"Cái đường dây này lắp từ năm 1979." Chú nghiến răng. "Chú báo lên phường bao nhiêu lần rồi. Báo lên điện lực bao nhiêu lần rồi. Không ai sửa. Ai cũng bảo khu này sắp giải tỏa, sửa làm gì cho tốn tiền."
Thanh Hòa đứng trong mưa, ánh đèn pin trong tay cô run rẩy chiếu lên cột điện xiêu vẹo, lên hộp đấu nối cháy đen, lên những ô cửa sổ tối om của ba mươi hai hộ dân.
Lục Cảnh Thâm đã nói đúng. Đây không chỉ là chuyện tiền. Đây là chuyện an toàn.
Cô ghét phải thừa nhận điều đó.
* * *
Cả hẻm mất điện. Điện lực báo sớm nhất phải sáng mai mới cử người đến sửa, vì mưa bão, sự cố khắp thành phố.
Trời lạnh dần. Nhiệt độ tụt xuống chỉ còn chín độ. Những căn nhà cũ ở hẻm Cây Hòe phần lớn dùng máy sưởi điện hoặc điều hòa, giờ đều tắt ngấm. Nhiều nhà có người già và trẻ nhỏ.
Thanh Hòa đứng trong quán, nhìn hai bếp than tổ ong vẫn đang đỏ lửa.
Quán của ông chưa bao giờ dùng bếp điện. Ông bảo bếp điện nấu nước dùng không ra vị. Hai bếp than tổ ong, một bếp ga. Không cần điện.
"Tiểu Mãn." Cô quay lại. "Em đi gõ cửa từng nhà, bảo ai lạnh, ai đói thì sang quán. Có than, có nước nóng, có mì."
Tiểu Mãn gật đầu, khoác áo mưa chạy đi.
Thanh Hòa thắp tất cả nến trong nhà. Cô tìm thấy một hộp nến đỏ ông để dành từ Tết năm ngoái, mấy cây nến trắng, cả mấy ngọn đèn dầu cũ kỹ trên gác. Cô đặt chúng lên mỗi bàn, lên quầy, lên bậu cửa sổ. Ánh lửa vàng ấm lung linh khắp quán.
Rồi cô bắt đầu nấu.
Mười lăm phút sau, những người hàng xóm đầu tiên kéo đến. Một cặp vợ chồng trẻ bế đứa con ba tuổi quấn trong chăn. Hai ông bà cụ ở nhà số năm dìu nhau đi, ông cụ đi một chân tập tễnh. Thím Phó bưng sang một nồi trà gừng to tướng. Rồi người này người kia, mỗi lúc một đông, chen chúc trong sáu chiếc bàn, ngồi cả trên bậc cửa, quanh bếp than.
Không ai trả tiền. Thanh Hòa cũng không hỏi.
Mười hai giờ năm phút, cô nhận ra còn thiếu một người.
"Bà Tần đâu?"
Mọi người nhìn nhau. Không ai thấy bà Tần.
Tim Thanh Hòa thắt lại. Cô vớ lấy đèn pin, lao ra khỏi quán.
* * *
Căn số chín nằm giữa hẻm, là một căn nhà ba tầng cũ, cầu thang gỗ chạy dọc theo bức tường bên ngoài, không có mái che. Bà Tần ở tầng ba. Mưa vẫn trút xuống không ngớt, cầu thang gỗ ướt nhẹp, trơn trượt.
Thanh Hòa vừa đến chân cầu thang thì nghe tiếng gọi từ trên cao vọng xuống, yếu ớt:
"Có ai… có ai không…"
Cô rọi đèn pin lên. Ở chiếu nghỉ giữa tầng hai và tầng ba, bà Tần đang ngồi bệt trên những bậc thang ướt, một tay ôm lấy mắt cá chân, chiếc gậy tre rơi lăn lóc ở bậc dưới.
"Bà ơi!"
Thanh Hòa lao lên cầu thang. Nhưng còn có người nhanh hơn cô.
Một bóng người cao lớn vụt qua cô, sải chân bước hai bậc một, chỉ mấy bước đã lên đến chiếu nghỉ. Anh cúi xuống, nói gì đó với bà Tần, rồi luồn một tay qua lưng bà, một tay dưới khoeo chân, nhẹ nhàng bế bà lên.
Ánh đèn pin của Thanh Hòa rọi lên gương mặt ướt đẫm nước mưa.
Lục Cảnh Thâm.
Anh không mặc áo khoác. Chiếc áo sơ mi trắng ướt sũng dán chặt vào người, tóc bết xuống trán. Anh bế bà Tần, từng bước từng bước đi xuống cầu thang trơn trượt, cẩn thận như đang bưng một bát nước đầy.
"Tôi ra khỏi xe ở đầu phố thì thấy cả hẻm mất điện." Anh nói khi đi ngang qua cô, giọng bình thản như đang nói chuyện thời tiết. "Đi ngang thì nghe tiếng bà gọi."
"Một giờ mười bảy phút." Thanh Hòa buột miệng. "Còn chưa đến giờ anh vẫn đến."
"Hôm nay tôi đến sớm." Anh không dừng lại. "Dự báo nói mưa bão. Tôi đoán hẻm này sẽ có chuyện."
* * *
Bà Tần bị trẹo mắt cá chân. Không nặng lắm, nhưng sưng to. Chú Phó lấy rượu thuốc xoa bóp cho bà, thím Phó lấy chăn quấn quanh người bà, đặt bà ngồi sát bếp than.
"Bà xuống để làm gì?" Thanh Hòa vừa xót vừa giận. "Mưa thế này, cầu thang trơn thế này!"
"Thì xuống ăn mì." Bà Tần cười móm mém, dù mặt còn tái nhợt vì đau và lạnh. "Mười hai giờ mười lăm rồi mà."
Thanh Hòa đứng sững một lúc, rồi quay vào bếp, nấu cho bà một bát mì. Ít sợi, nhiều nước, thêm một quả trứng chần.
Lục Cảnh Thâm ngồi ở chiếc bàn trong cùng, nước vẫn nhỏ tong tong từ tóc và áo xuống nền gạch. Tiểu Mãn chạy lên gác lấy cho anh một chiếc khăn bông và một chiếc áo len cũ của ông. Anh nhìn chiếc áo len màu nâu đã sờn ở khuỷu tay rất lâu, rồi mới cởi áo sơ mi ướt ra, mặc vào.
Áo hơi ngắn tay so với anh. Nhưng anh không nói gì.
Thanh Hòa đặt trước mặt anh một bát mì. Không hành, hai thìa giấm. Rồi cô kéo ghế ngồi xuống đối diện.
Xung quanh họ, quán mì chật kín người. Tiếng trẻ con ê a, tiếng người già ho khúc khắc, tiếng thím Phó cãi nhau với chú Phó về chuyện ai quên mang thêm chăn. Ánh nến chập chờn trên những gương mặt mệt mỏi nhưng đã bớt lạnh. Mùi nước dùng gà và hoa hòe lan tỏa khắp gian phòng nhỏ.
Lục Cảnh Thâm ăn mì, chậm rãi. Thanh Hòa ngồi im, không hỏi gì.
Đến nửa bát, anh dừng đũa.
"Mẹ tôi bỏ đi năm tôi mười bốn tuổi." Anh nói, mắt nhìn vào bát mì. "Tháng Chín năm 2011. Bà để lại một lá thư, nói không chịu nổi nữa. Bố tôi lúc đó đang mở rộng Hằng Viễn, ba ngày không về nhà một lần. Ông ấy thuê người giúp việc, thuê gia sư, thuê tài xế. Ông ấy nghĩ thế là đủ."
Thanh Hòa ngồi im, lắng nghe.
"Tôi không ngủ được. Đêm nào cũng vậy. Tôi trốn khỏi nhà, đi lang thang khắp thành phố. Một đêm mưa giống như hôm nay, tôi đi đến hẻm này, thấy cái đèn lồng đỏ, thấy hơi nước bốc lên. Tôi đứng ở ngoài cửa rất lâu. Ông Hứa bước ra, không hỏi tôi là ai, không hỏi sao một đứa trẻ lại đi lang thang lúc một giờ sáng. Ông chỉ bảo: 'Vào đi, ngoài kia lạnh.'"
Anh dừng lại, cầm thìa múc một ngụm nước dùng.
"Ông nấu cho tôi một bát mì. Tôi hỏi bao nhiêu tiền, ông bảo nói một câu là được. Tôi không biết nói gì. Tôi ngồi đó rất lâu, cuối cùng chỉ nói: 'Cháu không muốn về nhà.' Ông bảo: 'Thế thì ngồi đây đến sáng.'"
"Anh ngồi đến sáng?"
"Ngồi đến ba giờ sáng thì ngủ gục trên bàn. Ông đắp cho tôi cái áo len này." Anh cúi nhìn chiếc áo len màu nâu mình đang mặc. "Đúng cái này."
Thanh Hòa thấy cổ họng mình nghẹn lại.
"Sau đó, đêm nào tôi cũng đến. Một năm. Ông không bao giờ lấy tiền. Ông cũng không bao giờ hỏi chuyện nhà tôi. Ông chỉ kể chuyện. Kể chuyện con mèo nhà ai đẻ, chuyện ông Phó lại cãi nhau với vợ, chuyện cháu gái ông vẽ đẹp thế nào, học giỏi thế nào."
Thanh Hòa bật cười, nhưng khóe mắt cay xè.
"Năm sau, bố tôi phát hiện ra. Ông ấy tức giận, bảo con trai chủ tịch Hằng Viễn mà đi ăn mì chịu ở một cái quán vỉa hè, mất mặt. Ông ấy gửi tôi sang Thượng Hải học. Tôi đi năm mười lăm tuổi, đến đầu năm nay mới về."
"Thế còn mẹ anh?"
Lục Cảnh Thâm im lặng rất lâu.
"Tôi không biết bà ở đâu." Anh nói. "Mười lăm năm rồi."
Anh múc thêm một ngụm nước dùng. Tay anh hơi run.
"Lần cuối gặp ông, tháng Sáu. Tôi đến nói với ông chuyện dự án. Tôi nói tôi sẽ cố gắng để hẻm này được đền bù cao nhất, để ông có một căn hộ tốt ở khu tái định cư. Ông nghe xong, đặt cái muôi xuống trước mặt tôi, bảo: 'Thằng nhóc, ăn xong bát này thì đừng đến nữa. Mày lớn rồi, có việc của mày. Tao già rồi, có việc của tao.'"
"Anh có giận ông không?"
"Không." Anh lắc đầu. "Tôi giận chính mình."
Ngoài kia, mưa vẫn rơi. Nhưng trong quán, giữa tiếng người nói chuyện rì rầm và ánh nến lung linh, Thanh Hòa bỗng có cảm giác như cả thế giới đã thu nhỏ lại, chỉ còn cái bàn này, bát mì này, và người đàn ông đang mặc chiếc áo len cũ của ông cô.
【Phát hiện Ôn Noãn: Lục Cảnh Thâm, 29 tuổi. Mức độ: sâu. +10】
【Ghi chú: Lần đầu tiên đo được tín hiệu từ mục tiêu này. Đây là một tín hiệu đã bị đóng băng trong mười lăm năm.】
Thanh Hòa nhìn khung chữ, rồi nhìn Lục Cảnh Thâm. Anh đã cúi đầu, tiếp tục ăn mì, gương mặt bị che khuất trong bóng tối ngoài vùng sáng của ngọn nến.
Nhưng cô thấy vai anh khẽ run lên.
Cô không nói gì. Cô chỉ đứng dậy, vào bếp, múc thêm một muôi nước dùng nóng, đổ vào bát của anh.
* * *
Đêm ấy, quán mì Lão Hứa mở cửa đến tận sáu giờ sáng. Bốn con gà, hai trăm bát mì, ba nồi trà gừng của thím Phó, hơn bốn mươi người hàng xóm ngồi chen chúc, có người ngủ gục trên bàn, có người ngồi tựa lưng vào nhau.
【Phát hiện Ôn Noãn: nhiều đối tượng. Tổng cộng +13.】
【Điểm Ấm hiện có: 78.】
Sáng ra, mưa tạnh. Ánh nắng nhợt nhạt đầu tiên xuyên qua tầng mây xám, chiếu xuống hẻm Cây Hòe ngổn ngang lá cây và cành gãy. Người của điện lực đến sửa đường dây lúc tám giờ.
Lục Cảnh Thâm đi từ lúc năm giờ. Anh để lại chiếc áo len đã gấp gọn gàng trên bàn, bên cạnh là một tấm danh thiếp. Mặt sau danh thiếp có một dòng chữ viết tay:
"Cảm ơn bát mì. Tôi sẽ nghĩ cách."
Thanh Hòa cầm tấm danh thiếp, lật đi lật lại.
Nghĩ cách gì?
Chín giờ sáng, điện thoại cô reo. Là bố.
"Thanh Hòa." Giọng Hứa Chí Viễn khàn đặc, như người cả đêm không ngủ. "Sáng nay người của Hằng Viễn gọi cho bố. Họ nói sau vụ chập điện tối qua, Hội đồng quản trị quyết định đẩy nhanh tiến độ dự án. Ai ký trước ngày năm tháng Mười một sẽ được thưởng thêm hai trăm nghìn tệ. Sau ngày đó, họ sẽ đề nghị chính quyền áp dụng biện pháp cưỡng chế với khu vực có nguy cơ mất an toàn."
Thanh Hòa siết chặt điện thoại.
"Người ký quyết định là Phó Chủ tịch Lục Chấn Hoa." Cha cô nói tiếp. "Bố mua vé tàu rồi. Chiều mai bố về Thành Đô."