Bà Nhân sống ở số 12, cách nhà anh một hàng rào và ba mươi năm.
Minh nhớ bà từ hồi còn nhỏ — người đàn bà thấp, tóc bạc búi gọn, hay mặc áo bà ba sẫm màu và ngồi trước hiên nhặt rau vào các buổi chiều. Bà không phải người hay nói chuyện nhưng không phải người lạnh lùng — kiểu người biết lúc nào nên nói và lúc nào nên im, và thường chọn im hơn.
Sáng ngày thứ ba, khi Minh đang dọn dẹp phòng khách, bà gõ cổng.
"Tôi thấy đèn nhà mày sáng đêm qua." Bà đứng ở cổng, nhìn anh với ánh mắt không phán xét nhưng cũng không vô tình — ánh mắt của người đang đánh giá thứ gì đó và chưa xong. "Mày về rồi à."
"Dạ." Minh mở cổng mời bà vào. "Bà vẫn khỏe không?"
"Tao già thì vẫn già." Bà bước vào sân, nhìn quanh nhà một lượt — không phải nhìn kiểu tò mò mà nhìn kiểu kiểm tra. "Mày có thấy gì không?"
Câu hỏi thẳng đến mức Minh không kịp chuẩn bị. "Thấy gì ạ?"
Bà nhìn anh. "Mày biết tao hỏi cái gì."
— ○ —
Họ ngồi ở hiên trước, bà Nhân uống trà mà anh pha — trà túi, loại duy nhất anh tìm thấy trong bếp — và im lặng trong thời gian dài đến mức Minh bắt đầu nghĩ bà sẽ không nói gì thêm.
Rồi bà bắt đầu.
"Nhà này trước năm sáu mươi bảy không phải nhà." Bà cầm chén trà nhưng không uống. "Là trạm xá. Nhỏ thôi, chữa bệnh cho dân trong phố. Thời chiến thì tất nhiên không chỉ chữa bệnh thường."
Minh không nói gì, đợi.
"Bác sĩ ở đây tên là Thành. Ông ấy ở lại chữa bệnh ngay cả khi bom rơi gần. Nhiều người chết trong căn nhà này trước khi nó thành nhà ở." Bà dừng lại. "Cha mày biết không?"
"Con không biết." Minh thành thật. "Cha con không hay kể chuyện nhà."
"Cha mày biết." Bà nói chắc. "Tao đã nói với ông ấy năm ông ấy mới mua nhà. Ông ấy nói không sao, ông ấy không mê tín." Bà khẽ cười — không phải cười vui mà cười kiểu người nhớ lại thứ gì đó đúng như mình đã đoán. "Sau đó mày thấy ông ấy thay đổi không?"
Minh suy nghĩ. "Con rời đi năm hai mươi ba tuổi. Lúc đó cha con bắt đầu... im hơn. Con nghĩ vì chuyện gia đình."
"Không phải chỉ chuyện gia đình." Bà đặt chén xuống. "Ánh sáng trong nhà mày — mày thấy rồi đúng không."
"Đúng."
"Nó không hại người." Bà nhìn thẳng vào mắt anh. "Nhưng nó nhớ. Và khi nó nhớ thì nó chia sẻ. Những ký ức của người đã chết trong căn nhà này — nó giữ lại hết. Và người sống ở đây đủ lâu sẽ bắt đầu nhớ cùng nó."
Minh nhìn bà. "Cha con đã nhớ những thứ đó."
"Tao biết." Bà đứng dậy. "Tao sống cạnh đây ba mươi năm. Tao thấy ông ấy thay đổi từng năm." Bà nhìn về phía cửa nhà anh. "Câu hỏi là mày định ở lại không. Nếu ở lại đủ lâu — mày cũng sẽ bắt đầu nhớ."
"Nhớ những gì?"
Bà nhìn anh một lúc, rồi nhìn xuống.
"Những thứ mày không muốn biết rằng mình đã biết."
Bà về nhà mà không giải thích thêm. Minh ngồi ở hiên nhìn theo bóng bà cho đến khi mất sau hàng rào, rồi nhìn vào căn nhà sau lưng mình.
Ánh sáng nhạt vẫn ở đó, nhìn ra qua khung cửa sổ như con mắt không có mí.
