Sáu ngày sau khi tín hiệu đầu tiên được thu nhận, Cơ quan Vũ trụ Liên hợp — tổ chức điều phối toàn bộ hoạt động nghiên cứu không gian của nhân loại từ năm 2201 — đã triển khai một đội đặc nhiệm gồm 47 nhà khoa học hàng đầu thế giới về Helios-7. Trạm nghiên cứu vốn đã chật hẹp nay trở nên quá tải, hành lang luôn đầy người, không khí đặc quánh mùi cà phê, mồ hôi và sự căng thẳng.
Minh Hà được giữ lại trong nhóm nghiên cứu cốt lõi — điều mà đồng nghiệp kỳ cựu hơn gọi là "may mắn bất ngờ" nhưng bản thân cô biết là vì không ai hiểu tín hiệu này nhiều hơn người đầu tiên nghe thấy nó.
Tiến trình giải mã diễn ra chậm chạp và đau đớn. Tín hiệu sử dụng toán học làm nền tảng — điều đó đã rõ ràng ngay từ đầu — nhưng toán học chỉ là khung xương. Phần thịt của ngôn ngữ này phức tạp hơn nhiều: nó dùng nhiều lớp mã hóa chồng chéo, mỗi lớp lại là chìa khóa cho lớp tiếp theo.
"Giống như búp bê Matryoshka." — tiến sĩ Chen Wei, chuyên gia giải mã người Trung Quốc 60 tuổi, nhận xét sau khi nhìn chằm chằm vào màn hình suốt mười tiếng đồng hồ — "Mở lớp này ra thì có lớp khác bên trong."
Minh Hà không đồng ý hoàn toàn. Theo cô, đây không phải búp bê lồng nhau — đây là cấu trúc mạng lưới. Mỗi phần của tín hiệu liên kết với các phần khác theo những cách không tuyến tính. Để hiểu một đoạn cần phải hiểu ba đoạn khác, và để hiểu ba đoạn đó lại cần đoạn đầu.
Đột phá đến vào ngày thứ chín, lúc 2 giờ sáng, khi hầu hết mọi người đã về phòng nghỉ ngơi. Minh Hà và Yuki Tanaka — kỹ sư người Nhật với khả năng nhận dạng mẫu đáng kinh ngạc — ngồi cạnh nhau, mỗi người nhìn vào màn hình riêng của mình.
"Yuki." — Minh Hà đột nhiên ngừng gõ phím — "Nhìn vào chuỗi 7 đến 23. Ngươi thấy gì?"
Yuki nghiêng người sang. Một khoảnh khắc im lặng. Rồi: "Tọa độ."
"Đúng." — Minh Hà mím môi — "Không phải tọa độ không gian. Tọa độ thời gian. Đây là lịch — hoặc ít nhất là thứ gì đó tương tự lịch. Và thứ này —" cô chỉ vào chuỗi tiếp theo — "đây là khoảng cách. Không phải khoảng cách vật lý. Khoảng cách thời gian."
"Nó đang nói về... quá khứ?"
"Không." — Minh Hà thở sâu một lần — "Nó đang nói về tương lai. Ngày tháng năm trong chuỗi này đều là ngày chưa xảy ra. Ngày gần nhất —" cô tính toán nhanh — "là 47 ngày kể từ hôm nay."
Yuki nhìn cô: "47 ngày để làm gì?"
"Đó chính xác là câu hỏi tôi đang cố trả lời."
Khi Minh Hà mang phát hiện này ra trước toàn đội vào buổi sáng hôm sau, phản ứng của các nhà khoa học cao cấp hơn chia làm hai luồng rõ rệt. Một bên — dẫn đầu bởi tiến sĩ Hermann Steiner, nhà thiên văn học người Đức đã 70 tuổi với danh tiếng lẫy lừng và tính bảo thủ đáng sợ — cho rằng đây là sự diễn giải chủ quan, rằng não bộ con người có xu hướng tìm kiếm mẫu ngay cả khi không có mẫu, rằng cần thêm dữ liệu và cần kiểm chứng nhiều hơn.
Luồng kia — chủ yếu là các nhà khoa học trẻ hơn — im lặng với vẻ mặt của người đang cố kìm chế sự phấn khích quá lớn.
"Nếu đây thực sự là ngày tháng năm, nếu thực sự là 47 ngày —" một nhà nghiên cứu trẻ người Ấn Độ không kìm được — "thì ngày đó là ngày có ý nghĩa gì?"
Minh Hà đã nghĩ về điều này suốt đêm: "47 ngày kể từ hôm nay là ngày 14 tháng 3 năm 2387. Đó là ngày Cơ quan Vũ trụ Liên hợp dự kiến phóng tàu thám hiểm sâu đầu tiên đến Vành đai Oort — một sứ mệnh đã được lên kế hoạch từ năm ngoái nhưng chưa được công bố công khai."
Căn phòng im lặng tuyệt đối.
"Làm sao nó biết về sứ mệnh chưa được công bố?" — Volkov hỏi khẽ.
Câu hỏi đó không ai trả lời được. Nhưng nó treo lơ lửng trong không khí như đám mây phóng xạ, và mỗi người trong phòng đều hiểu rằng dù câu trả lời là gì đi nữa, nó sẽ thay đổi hoàn toàn cách nhân loại nhìn về vị trí của mình trong vũ trụ.
Minh Hà quay trở lại màn hình của mình. Tín hiệu vẫn tiếp tục — đều đặn, kiên nhẫn, như tiếng nhịp tim của thứ gì đó rất lớn và rất cũ đang chờ đợi. Cô đặt tay lên bàn phím và bắt đầu gõ — lần đầu tiên, không phải thu nhận mà là trả lời, gửi lại tín hiệu theo cùng giao thức toán học mà nguồn gốc bên kia đã dùng.
Mười hai giây trôi qua — đúng bằng thời gian ánh sáng truyền đi và trở lại ở khoảng cách đó. Rồi màn hình thay đổi. Chuỗi tín hiệu mới xuất hiện — dài hơn, phức tạp hơn, và ở ngay đầu chuỗi, lặp lại ba lần, là một mẫu mà Minh Hà nhận ra ngay.
Đó là mẫu mà cô vừa gửi đi — được phản chiếu lại hoàn hảo, không sai một bit.
"Nó hiểu tôi." — cô thì thầm, giọng run nhẹ lần đầu tiên — "Lạy Chúa, nó hiểu tôi."
Từ đó, cuộc trò chuyện thực sự bắt đầu — chậm, vụng về, đầy hiểu lầm, như hai người nói hai thứ tiếng khác nhau đang cố tìm ngôn ngữ chung. Nhưng nó bắt đầu. Và mỗi ngày trôi qua, khoảng cách ngôn ngữ thu hẹp lại một chút.