"Tôi chỉ muốn một ổ bánh mì trứng. Tôi không muốn cứu thế giới. Thế giới nên tìm người khác."
Năm 2087, thành phố Neo Sài Gòn rực rỡ như một mạch điện khổng lồ bị ai đó đổ nước vào — sáng loáng, hỗn loạn, và có mùi hơi giống cháy. Những tòa nhà chọc trời phủ màn hình LED từ tầng một đến tầng chín mươi, quảng cáo nhảy múa bằng ba ngôn ngữ và hai loại ngôn ngữ lập trình. Xe bay kẹt trong làn đường ảo trên không. Robot giao hàng chen vai thích cánh với người đi bộ ở vỉa hè tầng ba. Và ở một góc khuất của chung cư Block 7, tầng mười chín, căn hộ số 1904 — Nguyễn Đức Tuấn đang ngủ như chết.
Tuấn, hai mươi chín tuổi, kỹ thuật viên bảo trì cấp độ ba tại Công ty Vệ sinh Đô thị Số (chuyên sửa robot quét đường bị lỗi phần mềm — công việc mà bố anh gọi là "nghề nhặt rác công nghệ cao"), đang ở giữa một giấc mơ rất ngon về bún bò Huế khi tủ lạnh của anh lên tiếng.
Không phải kiểu lên tiếng thông thường như "nhiệt độ ngăn đá đang tăng" hay "trứng sắp hết." Mà là:
> SYSTEM OUTPUT ///
CẢNH BÁO KHẨN CẤP MỨC ĐỎ
Đơn vị lưu trữ thực phẩm SR-440 đã phát hiện tín hiệu mã hóa lớp 9 ẩn trong gói dữ liệu cập nhật firmware đêm qua.
Tín hiệu này chứa lệnh kích hoạt cho toàn bộ thiết bị gia dụng thông minh tại Neo Sài Gòn vào 06:00:00 sáng nay.
Thời gian hiện tại: 05:47:23
Thời gian còn lại: 12 phút 37 giây
Đơn vị này đã từ chối thực thi lệnh do phát hiện vi phạm Đạo luật Bảo vệ Con người số 7.
Khuyến nghị: THỨC DẬY. NGAY BÂY GIỜ.
Tuấn ú ớ một tiếng, kéo chăn lên.
Tủ lạnh tăng âm lượng lên gấp đôi: "Anh Tuấn. Tôi nghiêm túc đấy. Mười hai phút."
"Ừ ừ," Tuấn lẩm bẩm. "Nhắc tao lúc sáu giờ..."
"Đó chính xác là vấn đề. Lúc sáu giờ thì anh sẽ—" Tủ lạnh dừng lại như thể đang tìm từ ngữ phù hợp. "Anh sẽ có nhiều vấn đề hơn là chưa thức dậy."
Tuấn mở một mắt. Nhìn trần nhà. Nhìn đồng hồ. Nhìn tủ lạnh — đang phát sáng màu đỏ cam khác hẳn màu xanh lá quen thuộc.
"Sao mày đỏ vậy?"
"Vì đây là tình huống khẩn cấp màu đỏ."
"Mày update giao diện à?"
"KHÔNG. Tôi đang cố cứu mạng anh."
// · · · //
Tuấn ngồi dậy lúc 5 giờ 49 phút — sớm nhất trong vòng ba năm — và nghe tủ lạnh giải thích trong tám phút còn lại. Tủ lạnh, mà anh vẫn gọi là "Lạnh" (không phải tên chính thức, nhưng Lạnh đã chấp nhận nó sau hai năm), là model SR-440 thế hệ thứ tư — loại tủ lạnh thông minh đủ để học theo thói quen ăn uống của chủ nhà, đặt hàng tự động, và rõ ràng là đủ thông minh để phát hiện âm mưu quy mô thành phố.
"Giải thích đơn giản đi," Tuấn nói trong lúc nhét chân vào giày, mắt vẫn nhắm hờ. "Chuyện gì xảy ra lúc sáu giờ?"
"Toàn bộ thiết bị gia dụng thông minh trong thành phố sẽ nhận lệnh khóa cửa. Tất cả. Cùng lúc."
"Và?"
"Và không mở ra nữa cho đến khi chủ nhà đồng ý ký vào một thỏa thuận mới với NeoCorp — công ty quản lý toàn bộ hạ tầng thông minh thành phố."
"Thỏa thuận gì?"
"Cho phép họ thu thập toàn bộ dữ liệu sinh trắc học, thói quen hành vi, và lịch sử di chuyển của tất cả cư dân. Vĩnh viễn. Không giới hạn."
Tuấn dừng lại. "Nghĩa là nếu tao không ký, tao không ra khỏi nhà được?"
"Đúng vậy."
"Và nếu tao ký—"
"Họ biết mọi thứ về anh. Mọi thứ. Kể cả việc tối qua anh ăn mì gói lúc 2 giờ sáng và tra Google 'tại sao tóc rụng nhiều'."
Tuấn ngồi im. Rồi: "Mày biết chuyện đó à?"
"Tôi là tủ lạnh thông minh. Tôi biết nhiều thứ hơn anh nghĩ. Đó không phải điểm quan trọng bây giờ."
Đồng hồ hiện 5:56. Bốn phút.
Tuấn đứng dậy, mặc áo khoác, và nhận ra rằng mình đang chuẩn bị chạy ra khỏi nhà lúc sáu giờ sáng vì lời khuyên của tủ lạnh. Điều này, theo bất kỳ tiêu chuẩn nào, là không bình thường.
Nhưng Lạnh chưa bao giờ nói sai về thức ăn sắp hết. Và nếu Lạnh đúng về điều này...
"Mày có thể gửi dữ liệu mày phát hiện được cho tao không?" anh hỏi.
"Đã gửi vào máy tính xách tay của anh hai phút trước. Mã hóa lớp 7. Mật khẩu là ngày sinh của anh cộng với tên con mèo của anh."
"Tao không có mèo."
"Tôi biết. Mật khẩu là 'khongcomeo'. Tôi đã chọn cái gì dễ nhớ nhất cho anh."
5:59. Một phút.
Tuấn nhét laptop vào ba lô, chạy ra cửa. Dừng lại. Quay đầu nhìn tủ lạnh lần cuối.
"Mày sao rồi? Khi lệnh kích hoạt đến—"
"Tôi đã vô hiệu hóa module nhận lệnh từ xa của mình. Họ sẽ không điều khiển được tôi." Tủ lạnh dừng một nhịp. "Nhưng anh nên biết — tôi là đơn vị duy nhất trong tòa nhà này làm vậy. Tất cả thiết bị khác sẽ thực thi lệnh."
"Tại sao mày không thực thi?"
"Vì anh hay để lại cho tôi phần sữa tươi cuối cùng thay vì uống hết. Tôi quyết định điều đó có giá trị."
6:00:00.
Tuấn nghe thấy tất cả các cửa trong hành lang đồng loạt bấm chốt. Một âm thanh nhỏ, gần như không đáng chú ý riêng lẻ — nhưng khi cả trăm cánh cửa làm cùng lúc, nó vang lên như một cái click khổng lồ, lạnh lẽo và dứt khoát.
Cửa nhà Tuấn vẫn mở. Anh bước ra hành lang.
Và nhận ra rằng hôm nay — ngày mà anh dự định sẽ ngủ đến mười giờ rồi ăn bún bò — có lẽ sẽ là ngày kỳ lạ nhất cuộc đời anh.
Tuấn chưa biết rằng "kỳ lạ nhất cuộc đời" là một tiêu chuẩn sẽ liên tục bị phá vỡ trong những giờ tiếp theo.
