Sáng mùng sáu tháng Tư, người phố Thư Phường kéo đến Đỗ Ký từ khi trời còn chưa sáng hẳn.
Không ai bảo ai. Lý bà mang theo một thùng nước vôi và hai cây chổi. Lão Triệu kể chuyện xắn tay áo, cùng mấy người thợ khắc già cạo sạch ba chữ "Bán đề tặc" viết bằng than trên tường. Bà góa bán bánh ở cuối phố mang đến một nồi cháo nóng. Mấy đứa học trò của Phương phu tử thì chẳng biết làm gì, cứ đứng ngoài cửa đọc ê a những chữ trong cuốn "Ấu Học Đồ Thức Tự", đọc đến chữ "Ngư" thì cả bọn cùng cười ồ lên, chỉ vào con cá có con mắt tròn.
Vãn Thư đứng trong gian hiệu nhìn ra, cổ họng nghẹn lại không nói được câu nào.
Lão Khâu ngồi trên chiếc ghế tre đặt ở chỗ cũ, bên cửa sổ hướng đông. Đại phu dặn ông không được cầm đao nữa, nên ông chỉ ngồi đó, ôm bình trà, nhìn bốn thợ khắc thuê – giờ chỉ còn ba, vì Lưu Bá Thông đã bị phạt trượng và tự xin nghỉ – cúi đầu khắc quyển hai "Phủ Học Kinh Nghĩa". Thỉnh thoảng ông lại khẽ quát một câu: "Đừng ấn! Đao bén thì chỉ cần dẫn!" giống hệt như ngày xưa ông vẫn quát nàng.
Tiểu Mãn chạy ra chạy vào, đầu đã tháo băng, để lại một vết sẹo nhỏ dưới chân tóc. Con bé được Học chính đại nhân khen trước công đường là "mắt sáng như sao", từ hôm ấy đi đâu cũng ngẩng cao đầu.
A Hổ thì đã về núi từ chiều qua, mang theo một túi bạc Vãn Thư gửi trả trước tiền giấy trắng, và một lời hứa của nàng rằng đến mùa thu sẽ lên Trúc Khê dạy làng cách xeo giấy hoa tiên.
* * *
Trưa hôm ấy, khi mọi người đã về hết, Vãn Thư vào gian trong, đóng cửa lại.
Nàng mở khung chữ của hệ thống. Dòng chữ hôm qua vẫn còn đó:
Điều kiện mở khóa "Hồ sơ ký chủ đời thứ nhất": đã đủ một phần ba.
"Một phần ba," nàng nói khẽ. "Vậy là ta được xem một phần ba?"
Ký chủ được xem phần thứ nhất.
Khung chữ mở rộng ra. Lần này không phải giá sách, không phải cầu thang, mà là một trang sổ. Giấy ố vàng, nét chữ thanh mảnh, đều đặn như chữ khắc. Nàng nhận ra ngay. Là chữ của cha nàng.
Ký chủ đời thứ nhất: Đỗ Cẩn Chi.
Thời gian ràng buộc: từ năm Vĩnh Gia thứ chín đến năm Diên Hựu thứ tám.
Đánh giá thư cục cao nhất từng đạt: Đại phường.
Nhiệm vụ cuối cùng: "Trang ba mươi bảy" – chưa hoàn thành.
Ghi chú của ký chủ đời thứ nhất, để lại cho người kế thừa:
"Thư nhi. Nếu con đọc được những dòng này, tức là con đã cầm đao Vạn Quyển, và đã đủ lớn để biết sự thật. Hộp gỗ táo có hai đáy."
Vãn Thư đứng bật dậy.
Năm Vĩnh Gia thứ chín. Cha nàng năm ấy hai mươi bốn tuổi, mới tiếp quản Đỗ Ký từ tay ông nội. Ông đã mang hệ thống này suốt hai mươi mốt năm. Những câu nói mà hệ thống chen vào, những dòng chữ xám mờ – không phải là hệ thống nhại lại lời cha nàng. Mà là cha nàng, đã để lại chúng ở đó, từng câu một, cho nàng.
Nàng lôi chiếc rương của cha ra, lấy hộp gỗ táo. Nàng lật ngược chiếc hộp, gõ nhẹ vào đáy. Tiếng gõ rỗng.
Nàng cầm đao Vạn Quyển, lách mũi đao vào khe hở giữa đáy hộp và thành hộp. Một tấm gỗ mỏng bật ra.
Bên dưới là một cuốn sổ nhỏ, bìa bằng giấy dầu, và một tờ giấy gấp làm tư.
* * *
Cuốn sổ nhỏ chỉ có mười hai trang. Trang đầu tiên ghi: Tháng Tám năm Vĩnh Gia thứ hai mươi hai.
Vãn Thư đọc, tay run lên theo từng dòng chữ.
"Ngày mùng ba tháng Tám, có khách giọng phương bắc đến đặt in 'Nam Sơn Tập' của Cố ngự sử, năm mươi bản. Thơ hay. Ta tự khắc. Hệ thống giao nhiệm vụ: khắc trọn tập thơ không sai một chữ. Phần thưởng: ba trăm Mặc điểm. Nhiệm vụ lớn như vậy, ta thấy lạ."
"Ngày mười ba tháng Chín, khắc xong. In thử một tờ mỗi trang, để soát lỗi. Ngày mười bốn, khách hẹn đến lấy sách."
"Đêm mười bốn tháng Chín. Ta ngủ quên bên bàn khắc. Gần sáng tỉnh dậy, thấy cửa phòng sau mở, đèn đã tắt, mùi gỗ hoàng dương. Ta kiểm lại bản gỗ, ba mươi bảy tấm vẫn đủ. Ta tưởng là mình mệt quá nên nhầm."
"Ngày mười lăm tháng Chín. Khách đến sớm hơn hẹn, mang theo xe ngựa. Ta in xong năm mươi bản trong đêm, khách lấy sách lấy cả bản gỗ, đi ngay. Ta không kịp soát lại."
"Ngày mười tám tháng Mười. Quan sai Hình bộ đến. Họ nói trang ba mươi bảy có một câu thơ phản nghịch. Ta lấy tờ in thử trang ba mươi bảy ra so. Tờ in thử không có câu ấy. Trên bản in phát cho khách, có câu ấy, bảy chữ, chen vào chỗ một câu khác. Ta soi kỹ. Bảy chữ ấy khắc bằng tay trái. Có kẻ đã vào phòng sau đêm mười bốn, khoét bỏ một hàng chữ trên tấm bản thứ ba mươi bảy, ghép vào một miếng gỗ mới, khắc bảy chữ khác. Kỹ thuật bổ bản tinh xảo đến mức chính ta cũng không phát hiện ra khi in."
"Ta khai với Hình bộ tất cả. Ta đưa ra tờ in thử. Họ thu tờ in thử của ta, rồi nói ta khai báo không đúng, tờ in thử ấy là ta làm giả để thoát tội. Đêm thứ ba, có một người đến phòng giam. Không phải quan sai. Hắn nói giọng phương bắc, đeo một chiếc nhẫn ngọc ở ngón cái. Hắn nói: 'Đỗ lão bản, con gái ông năm nay mười tuổi phải không? Ông im lặng, con bé sẽ lớn lên bình an.'"
"Ta im lặng. Ta có tội với Cố ngự sử."
"Ta đã in thử hai tờ trang ba mươi bảy. Một tờ ta đưa Hình bộ. Một tờ ta giữ lại."
Vãn Thư run rẩy mở tờ giấy gấp làm tư.
Là một trang thơ. Giấy đã ngả vàng, mực đã phai, nhưng từng chữ vẫn rõ. Ở góc trên ghi: Nam Sơn Tập – trang ba mươi bảy – in thử. Ở góc dưới, nét chữ của cha nàng: Bản gốc. Đỗ Cẩn Chi ghi.
Trên trang thơ ấy, không có câu phản nghịch nào.
Trang cuối cùng của cuốn sổ nhỏ chỉ có một dòng, nét chữ run hơn hẳn, như được viết nhiều năm sau, vào những ngày cuối cùng:
"Hệ thống nói nhiệm vụ 'Trang ba mươi bảy' chưa hoàn thành. Ta biết. Ta không đủ can đảm. Thư nhi, cha xin lỗi, phải để con làm nốt."
* * *
Cố Thanh Hành đến vào lúc hoàng hôn.
Anh đứng ở cửa gian trong rất lâu, nhìn tờ giấy vàng ố trên bàn. Rồi anh chậm rãi bước đến, lấy từ trong ngực áo ra một cuốn sách nhỏ bọc vải xanh. Cuốn "Nam Sơn Tập" anh giấu trong áo đêm Hình bộ đốt thư phòng. Anh mở đến trang ba mươi bảy, đặt bên cạnh tờ in thử của cha nàng.
Hai trang thơ nằm cạnh nhau. Giống hệt nhau, từ cỡ chữ, khoảng cách, đến vết gỗ thừa nhỏ ở góc trên bên phải. Chỉ khác một hàng. Ở hàng thứ năm, trên tờ in thử của Đỗ Cẩn Chi là câu: "Nam sơn tùng bách thanh như cựu." Núi nam tùng bách vẫn xanh như xưa. Trên trang sách của Cố Thanh Hành, cũng ở đúng chỗ ấy, là bảy chữ khác, bảy chữ đã đưa cha anh ra pháp trường.
Vãn Thư đưa anh kính lúp.
Anh cúi xuống, soi từng nét ngang trong bảy chữ ấy. Đầu bên phải đậm hơn đầu bên trái. Tất cả, không trừ một nét nào.
Anh đặt kính lúp xuống. Rất chậm. Bàn tay anh đặt trên trang sách, run lên khe khẽ.
Chín năm. Chín năm anh thuộc lòng bảy chữ ấy, nhắm mắt cũng thấy từng nét. Chín năm anh đứng ngoài cửa một hiệu sách mà không dám bước vào hỏi. Chín năm anh ngủ ít, vì đêm nào nhắm mắt cũng thấy đuốc cháy xèo xèo trong mưa.
Anh không khóc thành tiếng. Chỉ có những giọt nước rơi xuống trang sách, loang ra trên giấy cũ.
Vãn Thư không nói gì. Nàng đưa tay ra, đặt lên bàn tay đang run của anh. Bàn tay anh lạnh ngắt. Anh khẽ xoay cổ tay, nắm lấy tay nàng, nắm rất chặt, như người chết đuối nắm lấy một khúc gỗ trôi.
Ngoài cửa sổ, mặt trời lặn xuống sau núi Thanh Bình. Tiếng chuông chùa Thanh Lương vọng xuống, ngân dài.
"Cha ta có tội với cha công tử," nàng nói khẽ. "Ông ấy biết sự thật, mà không dám nói."
"Ông ấy có một đứa con gái mười tuổi." Cố Thanh Hành nói, giọng khàn đặc. "Nếu là ta, ta cũng không dám nói." Anh ngẩng lên, nhìn nàng. Đôi mắt đỏ hoe nhưng tĩnh lặng lạ thường, như mặt giếng sâu sau cơn mưa. "Vãn Thư. Ông ấy đã giữ lại tờ in thử này chín năm. Ông ấy đã để lại cho cô. Ông ấy không im lặng mãi mãi đâu. Ông ấy chỉ chờ đến khi có người đủ sức nói thay."
Đó là lần đầu tiên anh gọi tên nàng, không có hai chữ "cô nương".
* * *
Ngày mùng tám, Học chính Triệu Khiêm cho phép hai người vào ngục gặp Mạc Tam.
Mạc Tam ngồi trong gian ngục mà Vãn Thư từng ngồi ba ngày trước, lưng tựa vách đá, hai tay đặt trên đầu gối. Bàn tay trái quấn vải, vì theo lệ, kẻ làm giả ấn chương bị kẹp ngón tay. Hắn nhìn thấy hai người, không ngạc nhiên.
"Đỗ cô nương. Cố công tử." Hắn gật đầu với Cố Thanh Hành. "Ta biết ngươi là ai từ ngày ngươi xuất hiện ở trấn này. Ngươi giống cha ngươi."
"Ngươi đã gặp cha ta?"
"Một lần. Trên pháp trường." Mạc Tam nói, giọng đều đều. "Sư phụ ta dẫn ta đi xem. Bà ấy nói, thợ khắc phải biết chữ mình khắc ra rồi sẽ đi đến đâu."
Cố Thanh Hành đứng im, hai tay siết lại.
"Sư phụ ngươi là ai?" Vãn Thư hỏi.
"Người ta gọi bà ấy là Liên Cô. Ở kinh thành, người trong nghề gọi bà ấy là Quỷ Thủ Liên." Mạc Tam nhìn bàn tay trái quấn vải của mình. "Bà ấy khắc tay trái, khắc thêm chữ vào bản gỗ của người khác mà không ai nhận ra. Bà ấy làm việc cho người trả tiền. Năm ấy, có người trả tiền để bà ấy đến Mặc Khê, vào phòng sau của Đỗ Ký trong một đêm, sửa một hàng chữ trên tấm bản thứ ba mươi bảy. Ta theo bà ấy, cầm đèn."
"Ai trả tiền?"
"Ta không biết tên." Mạc Tam lắc đầu. "Ta chỉ gặp người ấy một lần, từ xa. Một người đàn ông trung niên, giọng phương bắc, đeo một chiếc nhẫn ngọc trên ngón cái. Sư phụ ta nói, người ấy là quản gia của một vị đại nhân ở kinh thành. Và vị đại nhân ấy..." Hắn ngừng lại, nhìn Cố Thanh Hành. "Vị đại nhân ấy là một trong năm mươi người được Cố ngự sử tặng 'Nam Sơn Tập'."
Gian ngục im lặng đến mức nghe được tiếng nước nhỏ giọt trên vách đá.
Một trong năm mươi người. Một người bạn. Một đồng liêu. Một người đã nhận tập thơ từ tay Cố Thừa, đã cảm ơn, đã khen thơ hay, rồi mang nó lên Hình bộ.
"Sau vụ ấy, sư phụ ta để ta ở lại Mặc Khê, bảo ta làm thợ cho Hàn Mặc Trai, canh chừng Đỗ Ký," Mạc Tam nói tiếp. "Bà ấy sợ Đỗ Cẩn Chi giữ lại thứ gì. Chín năm, ta chưa thấy ông ấy làm gì cả. Ông ấy không bao giờ nhắc đến 'Nam Sơn Tập'. Rồi ông ấy chết." Hắn nhìn Vãn Thư. "Mùa đông năm ngoái, sư phụ ta gửi thư từ kinh thành, hỏi ta Đỗ Cẩn Chi bệnh thế nào. Ta kể ông ấy ho suốt mùa thu. Bà ấy chỉ viết lại một câu: 'Vậy thì tốt.'"
Vãn Thư cảm thấy máu trong người mình lạnh dần.
"Sư phụ ngươi bây giờ ở đâu?"
"Ở kinh thành Thượng Dương." Mạc Tam nhắm mắt lại. "Vẫn còn sống. Vẫn còn khắc."
* * *
Ngày mười tháng Tư, phủ thí Tô Mặc được tổ chức lại. Hai nghìn một trăm ba mươi thí sinh bước vào viện thi, cầm trên tay những quyển thi do Đỗ Ký in, giấy Ngọc Bản trắng tinh, mực đen bóng gặp nước không lem.
Cố Thanh Hành không nằm trong số ấy. Con của tội thần, cả đời không được bước vào trường thi.
Chiều hôm ấy, anh và Vãn Thư đứng trên cầu Mặc Khê, nhìn những thí sinh ra về sau buổi thi. Có người cười, có người cúi đầu, có người ngồi bệt xuống bậc đá đọc lại bài văn trong đầu.
"Công tử có tiếc không?" nàng hỏi.
"Tiếc chứ." Anh mỉm cười. "Nhưng ta đã viết được 'Đăng Hạ Kính Hoa Ký'. Có chín trăm mười hai người đang chờ đọc tập ba. Một trạng nguyên cũng chưa chắc có nhiều người chờ đọc như thế."
Nàng bật cười.
Học chính Triệu Khiêm cho người tìm họ ngay trên cầu. Người thư lại của ông trao cho Vãn Thư một phong thư dày, niêm phong bằng sáp đỏ.
"Đại nhân dặn, Đỗ cô nương đọc thư này rồi hãy quyết định. Đại nhân còn nhắn với Cố công tử một câu." Người thư lại cúi đầu. "Đại nhân nói: hồ sơ vụ án 'Nam Sơn Tập' cất trong kho Hình bộ ở kinh thành. Danh sách năm mươi người được tặng sách, cũng nằm trong đó. Đại nhân năm ấy là một trong năm mươi người. Đại nhân không dâng sách lên Hình bộ. Nhưng đại nhân cũng đã im lặng chín năm."
Cố Thanh Hành đứng lặng.
Vãn Thư bóc phong thư. Bên trong là một tờ công văn đóng dấu Quốc Tử Giám kinh thành Thượng Dương:
Quốc Tử Giám năm nay khắc in lại bộ "Thập Tam Kinh Chú Sớ", mời các thư cục danh tiếng trong thiên hạ về kinh dự tuyển. Theo lời tiến cử của Đề đốc Học chính Triệu Khiêm, Đỗ Ký Thư Phường phủ Tô Mặc được mời dự tuyển. Hạn đến kinh: rằm tháng Sáu.
Cùng lúc ấy, góc mắt nàng sáng lên, viền khung chữ không còn là dây leo hay sóng nước, mà là hoa văn mây cuộn, hệt như đám mây trên chiếc đèn lồng nhỏ nhất trên bìa "Đăng Hạ Kính Hoa Ký":
Nhiệm vụ chính tuyến: "Thư cục vào kinh".
Nội dung: Đưa Đỗ Ký Thư Phường đến kinh thành Thượng Dương, giành được hợp đồng khắc in của Quốc Tử Giám.
Nhiệm vụ kế thừa từ ký chủ đời thứ nhất: "Trang ba mươi bảy" – đã kích hoạt.
Điều kiện mở khóa phần thứ hai "Hồ sơ ký chủ đời thứ nhất": tìm được người khắc bảy chữ.
Nàng đọc đến đó thì dừng lại, vì dưới cùng khung chữ, có thêm một dòng nữa hiện lên. Dòng chữ ấy không sáng nhạt như ánh trăng, cũng không xám mờ như những lời cha để lại. Nó đỏ sẫm, như son pha máu, như cái đêm đầu tiên nàng cắt tay vào đao Vạn Quyển:
Ghi chú hệ thống: Nguyên nhân tử vong của ký chủ đời thứ nhất – không phải bệnh.
Gió sông thổi tung tà áo nàng. Dưới chân cầu, nước sông Mặc Khê vẫn chảy, mang theo mùi mực của phố Thư Phường xuôi về phương bắc, về phía kinh thành.
Vãn Thư gấp phong thư lại, cất vào tay áo, cạnh con dấu đồng có vết mẻ nơi góc chữ "Ký".
"Thanh Hành," nàng nói, không quay đầu lại. "Kinh thành cách đây bao xa?"
Anh đứng bên cạnh nàng, nhìn về phía bắc, nơi những rặng núi xanh xa tít chìm dần vào bóng chiều.
"Đi đường quan, một tháng," anh đáp. "Nhưng ta không được về kinh thành."
"Vậy thì," nàng quay sang anh, mỉm cười, đôi mắt sáng như ngọn đèn vừa được thắp, "chúng ta đi đường núi."