Không ai tìm thấy kim.
Đêm ấy, Thanh Nhai cho đóng chặt cổng, thắp đèn khắp sân, rồi lần lượt khám người từng người một. Nàng khám A Mãn, cậu nhóc vừa khóc vừa dang tay để nàng lục từng nếp áo. Nàng khám Phùng thúc, ông im lặng đứng yên, mắt nhắm lại, như thể việc bị con gái nuôi khám người là một nỗi nhục ông phải cắn răng chịu. Nàng khám cả Tạ Vân Khởi và Khúc lão đầu. Nàng lục hành lý, lục xe ngựa, lục cả rơm trong chuồng.
Không có gì. Không một mũi kim, không một ống phóng, không một vết tích.
Đến canh năm, nàng ngồi phịch xuống bậc thềm, nhìn xác Nhị Ngưu đã được phủ chiếc chiếu cói giữa sân, trong lòng trống rỗng.
"Nhai nhi." Phùng Tứ ngồi xuống cạnh nàng. Giọng ông khàn đặc. "Con đã nghĩ chưa, người đứng ở cửa bếp lúc ấy là ai?"
Thanh Nhai không trả lời.
"Cửa bếp ở chính phía sau lưng Nhị Ngưu. Góc ấy, bắn kim là trúng cổ trái." Ông nói chậm rãi. "Thúc không muốn nghi oan cho ai. Nhưng con nghĩ mà xem. Hắn đến tìm con với một cái tên giả. Hắn biết đủ thứ chuyện mà một người bán tranh không thể biết. Hắn là con trai một tội thần. Và trong đoàn này, chỉ có hắn là người biết rõ chiếc hộp chứa gì."
"Thúc." Thanh Nhai nói khẽ. "Lúc ấy hắn ngồi cạnh con. Từ đầu đến cuối."
"Từ đầu đến cuối?" Phùng Tứ nhìn nàng. "Lúc con bước ra sân, con có còn nhìn hắn không?"
Nàng sững người.
Không. Lúc ấy nàng bước ra, mắt chỉ nhìn Nhị Ngưu. Nàng không biết Tạ Vân Khởi đã làm gì sau lưng mình.
Phùng Tứ vỗ nhẹ lên vai nàng, rồi đứng dậy đi vào trong, để nàng ngồi lại một mình với bình minh xám lạnh.
* * *
Họ chôn Mã Nhị Ngưu ở nghĩa địa phía bắc trấn Tam Hà, trên một gò đất nhìn về phía nam, về phía Hoài Châu.
Thanh Nhai bỏ ra tám lượng mua quan tài và đất, thuê thầy cúng. Nàng tự tay viết tấm bia gỗ: "Mã Nhị Ngưu, tiêu sư Tiêu cục Trường Phong." Viết xong, nàng ngồi nhìn tấm bia rất lâu, rồi viết thêm một dòng nhỏ bên dưới: "Vì mẹ mà làm sai, vì đoàn mà chết."
Rồi nàng tới y quán Nhân Tế.
Nàng không biết mình đã nói với Mã Đại Ngưu như thế nào. Nàng chỉ nhớ hắn nằm trên giường, chân nẹp gỗ không ngồi dậy được, hai tay túm chặt lấy tấm chăn, khóc rống lên như một con bò bị thương. Nàng ngồi bên giường, để mặc hắn khóc, không nói lời an ủi nào. Nàng biết không có lời nào an ủi được.
Khi hắn khóc xong, nàng đặt vào tay hắn một túi bạc hai mươi lượng.
"Đây là tiền công của Nhị Ngưu. Gấp đôi, như ta đã hứa với ngươi." Nàng nói. "Mẹ ngươi đang bị bắt. Ta sẽ tìm bà. Ta thề với ngươi."
Mã Đại Ngưu nhìn nàng, đôi mắt đỏ ngầu. "Tiêu đầu... người không trách đệ ta sao?"
"Ta trách kẻ đã bắt mẹ hắn." Nàng đứng dậy. "Và kẻ đã giết hắn. Ta sẽ tìm ra cả hai."
* * *
Rạng sáng hai mươi ba, đoàn tiêu rời Tam Hà bằng cổng bắc. Năm người, một xe, sáu ngựa.
Không ai nói nhiều. A Mãn ôm lá cờ, mắt sưng húp. Khúc lão đầu đánh xe, tẩu thuốc tắt ngấm mà ông vẫn ngậm. Phùng Tứ đi đầu, lưng thẳng như cây sào. Tạ Vân Khởi ngồi trong xe, rèm buông kín.
Thanh Nhai cưỡi Hồng Tiêu đi cuối đoàn. Từ ngày rời Tam Hà, nàng không nói chuyện riêng với Tạ Vân Khởi lần nào.
Hắn không tìm nàng. Hắn hiểu.
Ngày hai mươi bảy, họ tới trấn Thanh Phong, trấn cuối cùng trước Đồng Môn quan. Ở đây, tin tức đầu tiên họ nghe được làm cả đoàn biến sắc.
"Đồng Môn quan đang khám xét gắt lắm." Chủ quán trọ vừa rót trà vừa than. "Từ nửa tháng nay, có lệnh trên xuống, khám tất cả xe hàng đi lên kinh. Rương hòm phải mở ra, hộp gỗ phải mở ra. Thanh niên hai mươi mấy tuổi có tật ho phải cởi áo cho quan binh xem lưng. Mấy hôm trước có một thư sinh họ Từ bị bắt giữ chỉ vì ho mấy tiếng, đến giờ chưa thả."
Thanh Nhai nhìn sang Tạ Vân Khởi. Lần đầu tiên sau mấy ngày, hai người nhìn thẳng vào mắt nhau.
Đồng Môn quan là cửa ải duy nhất trên đường tây dẫn vào đất kinh kỳ. Hai bên là núi đá dựng đứng, ngựa không vượt được. Không qua ải, thì phải quay lại Tam Hà, vòng sang đường đông, mất thêm ít nhất mười ngày.
Hôm nay là hai mươi bảy tháng chín. Hạn chót là mười tám tháng mười.
Không còn đủ thời gian để vòng.
* * *
Tối hôm đó, trong gian phòng nhỏ ở quán trọ, Tạ Vân Khởi nói ra kế hoạch của hắn.
Thanh Nhai nghe xong, im lặng rất lâu.
"Không." Nàng nói.
"Đây là cách duy nhất."
"Ngươi muốn ta mặc áo cưới?"
"Tiêu đầu mặc áo cưới, tại hạ làm tân lang, đoàn tiêu áp tải của hồi môn." Hắn nói, giọng bình thản như đang đọc sổ sách. "Ở Thanh Phong, nhà giàu gả con gái lên kinh, thuê tiêu cục hộ tống hồi môn là chuyện thường. Quan binh khám xét rương hòm, nhưng không dám lục đồ của tân nương. Và có một thứ trong của hồi môn mà không quan binh nào dám đụng tay vào."
"Thứ gì?"
Hắn ho nhẹ một tiếng, mặt hơi ửng đỏ. "Thùng tử tôn."
A Mãn đang ngồi ở góc phòng phun cả ngụm trà ra.
Thùng tử tôn là chiếc bô bằng gỗ sơn đỏ mà cô dâu nào cũng phải mang theo về nhà chồng, bên trong đựng trứng nhuộm đỏ, táo đỏ, lạc, long nhãn, ngụ ý "sớm sinh quý tử". Theo tục lệ, người ngoài chạm vào thùng tử tôn của cô dâu là đem xui xẻo đến cho cả họ nhà mình. Không có lính gác nào đủ gan để thò tay vào đó.
"Hộp vừa lọt thùng tử tôn cỡ lớn." Tạ Vân Khởi nói tiếp, mặt vẫn đỏ. "Lót vải đỏ, phủ trứng và táo lên trên. Cờ thì cuộn lại, quấn quanh người A Mãn dưới lớp áo. Tại hạ đánh phấn vàng cho mặt bớt trắng, dán thêm chòm râu, tối nay luyện cách nhịn ho."
"Còn lưng ngươi?"
"Tân lang không ai bắt cởi áo trước mặt tân nương." Hắn ngừng lại. "Trừ phi quan binh nghi ngờ. Mà để quan binh không nghi ngờ, tân nương phải thật giống tân nương."
Thanh Nhai nhìn hắn. Hắn nhìn lại nàng. Hai bên tai hắn đỏ như hai trái ớt.
"Ngươi..." Nàng nghiến răng. "Ngươi tính toán hết rồi, mới nói với ta."
"Tiêu đầu đã dặn, có kế gì phải nói trước." Hắn đáp khẽ. "Tại hạ đang nói trước đây."
Phùng Tứ ngồi ở đầu bàn, cau mày: "Quá mạo hiểm. Nếu bị lộ, cả đoàn mang tội che giấu khâm phạm."
"Thúc." Thanh Nhai nói. "Không qua ải, chúng ta cũng chết. Chỉ là chết chậm hơn thôi."
Nàng đứng dậy, đi ra cửa. Đến ngưỡng cửa, nàng dừng lại, không quay đầu:
"Mai đi mua áo cưới. Loại rẻ nhất."
* * *
Sáng hai mươi chín tháng chín, một đoàn rước dâu nhỏ xuất hiện trước cổng Đồng Môn quan.
Đi đầu là một gã thanh niên mặc áo đỏ thẫm, đội mũ tân lang, mặt vàng vọt như người ốm dậy, có chòm râu lún phún dưới cằm. Theo sau là một chiếc kiệu hoa bốn người khiêng, thuê ở trấn Thanh Phong với giá ba lượng. Sau kiệu là cỗ xe chở hồi môn, buộc dải lụa đỏ, chất mấy rương gỗ sơn son và một chiếc thùng tử tôn to tướng nằm chễm chệ trên cùng. Hai người đàn ông mặc áo nâu, một cầm côn một đánh xe, đeo dải lụa đỏ trước ngực, là tiêu sư hộ tống. Một cậu nhóc béo tròn bất thường, đi đứng hơi khệnh khạng, thổi kèn đám cưới lạc điệu.
Trong kiệu, Lạc Thanh Nhai ngồi thẳng lưng, áo cưới đỏ rực, khăn voan đỏ trùm kín đầu, hai tay nắm chặt trên đầu gối.
Cái áo cưới này rẻ nhất trong tiệm, vậy mà vẫn tốn của nàng bốn lượng. Vải cứng, chỉ thêu thô, cổ áo cọ vào cổ ngứa ran. Nàng chưa từng mặc áo cưới bao giờ. Hồi nhỏ, mẹ từng nói sẽ tự tay thêu cho nàng một chiếc, thêu đôi phượng hoàng bằng chỉ kim tuyến. Mẹ mất trước khi kịp thêu.
Thanh đao Phá Lãng được giấu dưới đệm kiệu, ngay dưới chân nàng.
Kiệu dừng lại. Bên ngoài vang lên tiếng quát của quan binh:
"Dừng lại! Khám xét!"
Qua lớp khăn voan, nàng nghe thấy tiếng rương hòm được mở ra, tiếng quan binh lục lọi. Tiếng một người lính cười hô hố: "Ồ, mang cả gà lên kinh à?" Tiếng Tạ Vân Khởi giọng khàn khàn đáp lại, nhún nhường, lễ độ, kể chuyện nhà vợ ở Thanh Phong, chuyện cưới xin, chuyện về kinh ra mắt cha mẹ.
Rồi một giọng khác, lạnh và cứng hơn, có lẽ là viên quan đứng đầu:
"Thùng kia là gì?"
"Bẩm đại nhân, thùng tử tôn của nội tử."
Im lặng một thoáng. Rồi tiếng cười rúc rích của mấy người lính.
"Mở ra."
Tim Thanh Nhai như ngừng đập.
"Đại nhân..." Giọng Tạ Vân Khởi vẫn nhún nhường. "Thùng tử tôn của tân nương, người ngoài mở ra là xui xẻo ba đời. Đại nhân là quan, tất nhiên không sợ, nhưng tiểu nhân sợ đại nhân bị liên lụy..."
"Mở."
Thanh Nhai cắn môi. Tay nàng lần xuống dưới đệm kiệu, chạm vào chuôi đao.
Rồi nàng làm một việc mà chính nàng cũng không ngờ tới.
Nàng vén rèm kiệu, bước ra.
Cả đám quan binh sững lại. Tân nương xuống kiệu giữa đường là chuyện xưa nay chưa có. Qua lớp khăn voan đỏ mỏng, nàng nhìn thấy viên quan đứng cạnh thùng tử tôn: một gã trung niên mặt chữ điền, mặc quan phục võ quan, tay đặt lên nắp thùng.
Thanh Nhai bước tới, đứng trước mặt hắn. Rồi nàng bật khóc.
Không phải khóc thút thít. Mà là khóc nức nở, khóc như mưa, như một tân nương bị người ta làm nhục ngay giữa đường về nhà chồng.
"Đại nhân..." Nàng nấc lên, giọng đặc sệt khẩu âm Hoài Nam. "Thiếp xuất giá xa nhà, mẹ thiếp thức ba đêm chuẩn bị thùng này, trứng là gà nhà thiếp đẻ, táo là cây nhà thiếp trồng... Mẹ thiếp nói, thùng tử tôn mà bị người lạ mở, thiếp cả đời không có con trai nối dõi... Đại nhân mở ra đi, mở đi! Thiếp về nhà chồng không sinh được con, thiếp sẽ treo cổ trước cửa nha môn Đồng Môn quan, để cả đời đại nhân nhớ tới thiếp!"
Nàng khóc to đến mức mấy người khách đi đường đang chờ khám xét phía sau cũng phải dừng lại nhìn. Có bà lão bắt đầu lắc đầu, chép miệng. Có người đàn ông lẩm bẩm "tội nghiệp". Mấy người lính quay mặt đi, có vẻ ngượng ngùng.
Viên quan mặt chữ điền đỏ mặt tía tai, tay vẫn đặt trên nắp thùng, nhưng không nhấc lên nổi.
Tạ Vân Khởi vội vàng chạy tới, ôm lấy vai nàng, cúi đầu xin lỗi rối rít: "Đại nhân thứ lỗi, nội tử còn trẻ, chưa hiểu chuyện, lần đầu xa nhà..."
Viên quan rụt tay lại khỏi nắp thùng như bị bỏng.
"Đi... đi đi!" Hắn phẩy tay. "Đi mau! Đừng làm tắc đường!"
* * *
Đoàn rước dâu đi được nửa dặm qua khỏi cửa ải, rẽ vào một con đường mòn giữa rừng phong.
Thanh Nhai vẫn ngồi trong kiệu, khăn voan đỏ trên đầu. Nàng đã ngừng khóc từ lâu, nhưng tim vẫn còn đập thình thịch.
Kiệu dừng lại. Bốn phu kiệu được trả tiền, quay về Thanh Phong. Rèm kiệu được vén lên.
Tạ Vân Khởi đứng trước kiệu, đã gỡ bỏ chòm râu giả, nhưng mặt vẫn còn lớp phấn vàng. Áo tân lang đỏ thẫm trên người hắn bị gió thu thổi phần phật. Sau lưng hắn, lá phong đỏ rơi lả tả.
Hắn nhìn nàng một lúc lâu, không nói gì.
Rồi hắn đưa tay ra, rất chậm, như sợ làm vỡ thứ gì, nâng mép khăn voan đỏ lên.
Thanh Nhai không tránh.
Khăn voan được vén lên. Gió thu thổi qua, mát lạnh trên gò má nàng còn đọng nước mắt. Trước mặt nàng, gương mặt hắn ở rất gần, đôi mắt đen sâu ấy nhìn nàng chăm chú, như muốn ghi nhớ từng đường nét.
"Lạc tiêu đầu." Hắn nói, giọng rất khẽ. "Cô khóc giả mà giống thật quá."
"Ai nói ta khóc giả?" Nàng đáp, giọng còn nghẹt mũi.
Hắn khựng lại.
"Áo cưới này ta mua bốn lượng." Nàng nói, nhìn thẳng vào mắt hắn. "Mẹ ta từng hứa thêu cho ta một chiếc có đôi phượng hoàng. Lần đầu tiên ta mặc áo cưới, là để đi qua một cửa ải, cùng một khâm phạm triều đình, với cái thùng tử tôn đựng chứng cứ vụ án."
Nàng ngừng lại. Rồi bỗng bật cười. Cười đến mức nước mắt lại chảy ra.
"Đời ta sao mà khổ thế này."
Tạ Vân Khởi nhìn nàng cười, rồi cũng cười theo. Cười đến mức lại ho, phải quay mặt đi.
Phía sau, A Mãn đang vật lộn tháo lá cờ quấn quanh bụng, kêu oai oái vì nóng. Khúc lão đầu ngồi trên càng xe, châm lại tẩu thuốc, khóe miệng hơi nhếch lên.
Chỉ có Phùng Tứ đứng xa xa dưới gốc phong, không cười.
* * *
Tối mùng một tháng mười là Hàn Y tiết, tết đốt áo rét cho người đã khuất.
Đoàn tiêu nghỉ ở một ngôi làng nhỏ cách Đồng Môn quan bốn mươi dặm. Thanh Nhai mua giấy màu, tự tay cắt mấy bộ áo giấy. Một bộ cho cha. Một bộ cho mẹ. Một bộ cho A Hổ và mười tiêu sư đã chết ở Hắc Thủy độ. Một bộ cho Mã Nhị Ngưu.
Nàng đốt chúng ở đầu làng, bên ngã ba đường. Lửa bùng lên, những bộ áo giấy co lại, cháy đen, tro bay lên trời đêm như những cánh bướm xám.
Tạ Vân Khởi đứng bên cạnh nàng. Hắn cũng đốt một bộ áo giấy, nhưng không nói là cho ai. Nàng không hỏi. Nàng biết.
"Lạc tiêu đầu." Khi lửa đã tàn, hắn lên tiếng. "Ở Tam Hà, Phùng phó tiêu đầu đã nói gì với cô?"
Nàng không trả lời.
"Ông ấy nói tại hạ là người bắn kim." Hắn nói, không phải câu hỏi.
"Ông ấy nói ta không nhìn thấy ngươi lúc đó." Thanh Nhai nhìn đống tro tàn. "Ông ấy nói đúng. Ta không nhìn thấy."
"Vậy cô có tin không?"
Nàng quay sang nhìn hắn. Ánh lửa tàn đỏ hồng hắt lên gương mặt hắn, lên đôi mắt đang chờ đợi.
"Ở dưới sông Hắc Thủy," nàng nói chậm rãi, "nếu ngươi muốn giết ta, ngươi chỉ cần buông tay."
Hắn im lặng.
"Ta không cần nhìn thấy." Nàng nói. "Ta tin."
Tạ Vân Khởi đứng sững. Rồi hắn khẽ cúi đầu, giọng run run:
"Lạc Thanh Nhai."
Lần đầu tiên hắn gọi thẳng tên nàng. Không phải "Lạc tiêu đầu", không phải "cô nương".
"Tới Ngọc Kinh, giao xong hộp, kể xong mọi chuyện..." Hắn ngập ngừng. "Nếu khi ấy tại hạ còn sống, tại hạ có thể làm hàng gửi kèm của cô thêm một chuyến nữa không? Chuyến về Hoài Châu. Hoặc chuyến đi đâu cũng được."
Thanh Nhai nhìn hắn. Gió đêm lạnh buốt, nhưng mặt nàng nóng bừng.
"Hàng gửi kèm phải trả tiền." Nàng nói.
"Tại hạ không còn tiền."
"Thì trả bằng thứ khác."
"Thứ gì?"
Nàng quay mặt đi, không trả lời. Nhưng khóe môi nàng khẽ cong lên, rất khẽ, khẽ đến mức chỉ có ánh lửa tàn nhìn thấy.
* * *
Đêm khuya, khi Thanh Nhai đi kiểm tra ngựa lần cuối trước khi ngủ, Phùng Tứ đứng chờ nàng ở chuồng ngựa.
"Nhai nhi. Thúc có chuyện muốn nói."
Giọng ông khác hẳn mọi khi. Trầm, gấp, và có gì đó như đang run.
"Thúc nói đi."
Phùng Tứ nhìn quanh, rồi kéo nàng vào sâu trong chuồng, nơi chỉ có tiếng ngựa thở phì phò và mùi cỏ khô.
"Chuyện này, thúc giấu con hai năm nay. Thúc định giấu cả đời. Nhưng thấy con với thằng họ Tạ kia..." Ông nghiến răng. "Thúc không thể giấu nữa."
Thanh Nhai cảm thấy một cơn lạnh chạy dọc sống lưng.
"Đêm mười bảy tháng ba, ở Hắc Thủy độ." Phùng Tứ nói từng chữ. "Thúc nói với mọi người rằng cha con rơi xuống sông. Nhưng thật ra, thúc không nhìn thấy cha con rơi xuống sông. Thúc nhìn thấy ông ấy bị bọn áo đen bắt đi. Còn sống."
Nàng đứng chết lặng.
"Và trước khi bị bắt đi, cha con đã hét lên với thúc một câu." Ông nắm chặt lấy cánh tay nàng, ba ngón tay bấm sâu vào da thịt. "Ông ấy hét: 'Họ Tạ hại ta!'"
Ngoài chuồng ngựa, gió đêm thổi qua, mang theo mùi tro giấy còn chưa tan hết.